Polsko-polska bitwa o Turów. Widmo katastrofy środowiskowej i ogromnego bezrobocia

Rząd ma pecha z Turowem. Najpierw międzynarodową awanturę na sto fajerek rozkręcili Czesi, którzy widząc, że z rozmów z nami na ten temat nic nie wyjdzie, skierowali sprawę do TSUE. W końcu i tak Warszawa zapłaciła Pradze odpowiednie odszkodowania i zobowiązała się m.in. do konkretnych inwestycji (np. wał ochronny), a także stałego monitoringu. Potem na przedłużenie koncesji dla Turowa do 2044 r. nerwowo zareagowali Niemcy. 

Protest złożył nie tylko federalny rząd w Berlinie, ale także oddzielnie saksońskie miasto Zittau. Teraz z kolei wychodzi na to, że kolejny bój o Turów stoczą między sobą już sami Polacy. 31 maja br. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydał postanowienie wstrzymujące wykonanie decyzji środowiskowej dotyczącej koncesji na wydobycie węgla dla kopalni Turów po 2026 r. Spółka PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna złożyła w tej sprawie zażalenie i wniosła o wstrzymanie tego postanowienia. WSA jednak odmówił i przekazał sprawę do rozpoznania do NSA. 

Zgoła inny argument dotyczący miejsc pracy w Turowie mają ekolodzy. Twierdzą, że w ten sposób rząd udowadnia, że nie ma planów transformacji Turowa, bo nie ma nic do zaoferowania mieszkańcom regionu bogatyńsko-zgorzeleckiego, a narrację strachu przed transformacją energetyczną i postępem technologicznym politycy prawicy wykorzystują otwarcie w swojej kampanii wyborczej. Działacze klimatyczni uważają, że jeżeli ta polityka względem węgla dalej pozostanie bez zmian, to mieszkańców Zagłębia Turoszowskiego czeka bezrobocie, a cały region zapaść gospodarcza.

Zdaniem ekologów rząd niestety wykorzystuje kopalnię Turów do budowania narracji strachu, nienawiści i podziałów, co ma wyłącznie przynieść efekt wybiórczy, a nie realnie naprawić trudną sytuację regionu.

Po drugiej stronie są jednak zgoła inne argumenty. PGE utrzymuje, że natychmiastowe i gwałtowne zamknięcie kopalni w Turowie doprowadziłoby do katastrofy ekologicznej. Bo zatrzymanie wydobycia to też wstrzymanie odwodnienia, co doprowadziłoby do powstania osuwisk wieloskarpowych i całkowitego zniszczenie zakładu górniczego. To z kolei spowodowałoby katastrofę środowiskową nie tylko dla całego regionu, a także przygranicznych terenów Czech i Niemiec oraz koryta Nysy Łużyckiej. Dlatego, aby temu zapobiec niezbędne jest właściwe zabezpieczanie wyrobisk i musi odbywać się to z wieloletnim wyprzedzeniem.

PGE przekonuje, że to również ryzyko katastrofy gospodarczej i społecznej. Spółka twierdzi, że gwałtowna likwidacja działalności Kompleksu Turów, z pominięciem rozłożonego na lata programu transformacji, oznaczałaby załamanie lokalnego rynku pracy i upadłość setek firm. Pracę mogłoby stracić nawet ponad 5 tys. osób zatrudnionych w kopalni i elektrowni. Licząc zaś pracowników zatrudnionych w spółkach współpracujących z kompleksem wraz z rodzinami, to utrata pracy mogłaby dotknąć ok. 80 tys. mieszkańców regionu. Dodatkowo Kompleks Turów jest jedynym dostawcą ciepła na obszarze Bogatyni i Zgorzelca. Zaprzestanie jego działalności pozbawi więc, jak twierdzi PGE, mieszkańców regionu ciepła, bez możliwości zapewnienia innego alternatywnego dostawcy.