Budowa CPK. Odszkodowania za nieruchomość mają być łatwiejsze
Lepsze zarządzanie inwestycją oraz zapewnienie większej sprawiedliwości przy wypłacie odszkodowań za przejmowane nieruchomości – takie zmiany ma przynieść nowelizacja ustawy o Centralnym Porcie Komunikacyjnym (CPK). Dzięki wprowadzeniu jasnych terminów, możliwości wypłaty zaliczek oraz doprecyzowaniu procedur, inwestycja ma postępować szybciej i sprawniej.
W wykazie prac legislacyjnych i programowych pojawił się projekt nowelizacji ustawy o Centralnym Porcie Komunikacyjnym, który ma wprowadzić wiele zmian w przepisach obowiązujących od 2018 r. Chodzi przede wszystkim o zwiększenie ochrony prawnej osób i firm dotkniętych decyzjami lokalizacyjnymi związanymi z budową CPK. Projekt opracowany przez pełnomocnika rządu ds. CPK Macieja Laska zakłada też usprawnienie i przyspieszenie procesów inwestycyjnych, w tym realizację tzw. inwestycji towarzyszących.
Wywłaszczenia pod CPK na nowych zasadach
Ministerstwo Rozwoju i Technologii podkreśla, że celem nowelizacji jest zminimalizowanie uciążliwości dla obywateli, jakie mogą wynikać z przymusowego opuszczania nieruchomości, a także zapewnienie sprawiedliwych i przejrzystych zasad wypłaty odszkodowań.
Projekt przewiduje m.in. uproszczenie procedur związanych z przejmowaniem nieruchomości przez spółkę celową realizującą CPK oraz umożliwienie szybszego dostępu do gruntów niezbędnych do prowadzenia prac budowlanych. Wprowadzenie zaliczek na odszkodowania ma z kolei poprawić sytuację finansową osób zmuszonych do wyprowadzki.
Więcej o lotniskach w Polsce przeczytacie w tych tekstach:
Jednym z kluczowych rozwiązań zawartych w projekcie jest możliwość nadania decyzji lokalizacyjnej rygoru natychmiastowej wykonalności. Oznacza to, że już po wydaniu decyzji spółka celowa będzie mogła dysponować terenem na potrzeby budowy, zanim upłyną terminy związane z procedurami odszkodowawczymi. Mimo przyspieszenia działań przewidziano obowiązek zachowania co najmniej 120 dni na wydanie nieruchomości od momentu ustalenia wysokości odszkodowania.
Nowe terminy ws. odszkodowań
Nowe przepisy wprowadzają też konkretne terminy, w jakich organy administracyjne będą musiały wydać decyzje odszkodowawcze – 30 dni od uprawomocnienia decyzji lokalizacyjnej lub 60 dni od nadania jej rygoru wykonalności. Projekt przewiduje również możliwość wypłaty zaliczki w wysokości 85 proc. wartości ustalonego odszkodowania, co ma zmniejszyć obciążenie finansowe dla osób wywłaszczanych. Doprecyzowanie zasad wypłaty odszkodowań ma zapewnić większą przejrzystość i pewność prawną.
Zmiany w ustawie mają także przełamać bariery blokujące tzw. inwestycje towarzyszące, czyli takie inwestycje infrastrukturalne związane z budową CPK, jak drogi czy linie kolejowe. Dotychczas ich realizacja była utrudniona z powodu ograniczeń wynikających z wariantów decyzji środowiskowych. Zgodnie z nowelizacją możliwe będzie wcześniejsze prowadzenie postępowań planistycznych na terenach objętych tymi wariantami, o ile została już wydana decyzja środowiskowa określająca lokalizację inwestycji.
MRiT informuje, że projekt ma zostać przyjęty przez Radę Ministrów w drugim kwartale 2025 roku. Zmiany są odpowiedzią na sygnały społeczne oraz potrzebę przyspieszenia realizacji jednej z najważniejszych inwestycji infrastrukturalnych w Polsce.
