W USA chcą wybić monetę z platyny wartą… bilion dolarów! Wyobrażacie to sobie?
Platynowa moneta o bilionowym nominale to pomysł na zażegnanie kryzysu zadłużeniowego w Stanach Zjednoczonych. Od kilku tygodni administracja prezydenta Bidena nie potrafi dogadać się z Izbą Reprezentantów w sprawie podwyższenia limitu, do jakiego mogą się zadłużyć Stany Zjednoczone. Brak porozumienia oprócz paraliżu instytucji federalnych oznaczać może spore zamieszanie na rynkach. Zostało ponoć dosłownie kilka dni.
Amerykański dług publiczny rośnie w błyskawicznym tempie. Od początku pandemii zwiększyło się o 8 bln dol. i pod koniec 2022 r. przekroczyło 31 bln dol. Obecnie wynosi 31,4 bln dol. i aby rząd USA mógł otrzymać dodatkowe środki, powinien zostać poniesiony. Bezwarunkowego ustalenia pułapu na nowym wyższym poziomie domaga się prezydent Joe Biden, ale Izba Reprezentantów chce wdrożenia planu oszczędnościowego. I właśnie w tej sprawie toczą się rozmowy.
Podnoszenie limitu zadłużenia nie jest w USA niczym nadzwyczajnym. Od 1960 r. dokonywano tego 78 razy, ostatni raz pułap został podniesiony w 2021 r. Kongresmeni wskazują jednak, że jeśli zadłużenie dalej będzie rosło w tym tempie, to pod koniec bieżącego roku może zbliżyć się do 33 bln, a za pięć lat przekroczyć aż 44 bln dol.
Czasu na rozwiązanie problemu amerykańscy politycy mają coraz mniej. Sekretarz skarbu USA Janet Yellen zadeklarowała miesiąc temu, że środki do obsługi bieżących zobowiązań skończą się administracji 1 czerwca. Wielu ekonomistów i politologów uważa jednak, że to próba wywarcia nacisku przez administrację prezydenta na kontrolowany przez republikanów Kongres. Nie znaczy to jednak, że nie są poszukiwane alternatywne metody wyjścia z impasu na wypadek, gdyby nie udało się porozumienia, a jedną z najciekawszych opisuje właśnie Michał Stajniak, zastępca dyrektora Działu Analiz XTB.
Bilion dolarów w jednej monecie receptą na kryzys w USA
Jak zaznacza, pomysł jest absolutnie abstrakcyjny, ale wszystko byłoby legalne.
I wyjaśnia, że Fed cały czas utrzymuje bardzo dużo amerykańskich obligacji w bilansie w ramach poprzednich programów skupu aktywów. Analityk XTB wskazuje, że obecnie Fed redukuje bilans i czeka na zapadalność tych instrumentów.
Co jeszcze może wymyślić administracja prezydenta USA?
Oprócz platynowej monety o gigantycznym nominale w grę wchodzą również inne sztuczki księgowo-finansowe, jak ponowne wyemitowanie zapadalnych obligacji, wypuszczenie ich na aukcję z wyższym kuponem.
Jego zdaniem nie można też wykluczyć użycia 14 poprawki, która mówi o tym, że ważność długu publicznego nie powinna być kwestionowana, co mogłoby być przez niektórych interpretowane jako niekonstytucyjność samego limitu zadłużenia.
Oczywiście w grę wchodzi też wstrzymanie wypłat z budżetu USA, na przykład w ramach obsługi świadczeń socjalnych.
Inwestorzy patrzą z optymizmem w przyszłość
Jak zauważa opcji jest sporo, lecz dla rynków finansowych kluczowe jest szybkie osiągnięcie porozumienia.
Ostrzega jednak, że jeśli nie uda się osiągnąć porozumienia przed 1 czerwca, to na rynkach finansowych może nastąpić wybuchnąć burza.