Czesi zainkasowali miliony za Turów i teraz sami mogą mieć kłopoty. Szykuje się skarga do Brukseli

Coraz więcej wątpliwości dochodzi zza naszej południowej granicy względem międzyrządowego porozumienia między Czechami a Polską w sprawie kopalni Turów. Warszawa za to wydaje się bardziej zadowolona z takiego obrotu sprawy.

Owszem, trzeba zapłacić Czechom ciut więcej, niż pierwotnie chcieli – na początku sporu Praga mówiła o 30 mln euro odszkodowania, a skończyło się na 45 mln euro – ale udało się uniknąć zamykania Turowa i tym samym zadbano o bezpieczeństwo energetyczne. I nie ma już żadnego powodu, żeby dalej kruszyć o to kopie. Bo jeżeli chodzi o nałożoną 20 września przez TSUE karę (500 tys. euro dziennie), też pewnie Trybunał wykaże się zrozumieniem i Warszawa ostatecznie nie zapłaci ani eurocenta. 

Rzeczywiście, w Czechach słychać coraz wyraźniej głosy, że Praga zbytnio pofolgowała Warszawie w sprawie kopalni Turów i podpisane porozumienie wcale nie jest tak korzystne dla Czechów, jak to pierwotnie wskazywano. Eurodeputowany Jan Zahradli, broniący barw politycznych Obywatelskiej Partii Demokratycznej (ODS), która utworzyła nowy rząd w Pradze i która należy razem z PiS do grupy Europejskich Konserwatystów i Reformatorów, w rozmowie w Radiozurnal zwraca uwagę, że niektóre zapisy nie są tak kategoryczne, jak powinny. 

Tymczasem czeski premier Petr Fiala bardzo ogólnie twierdzi, że wydobycie będzie wstrzymane, jeżeli ściana ochronna nie będzie działać i poziom wód nadal będzie spadać. A przecież Zdenek Venera, dyrektor Czeskiej Służby Geologicznej, twierdzi, że jeszcze nie można z całą odpowiedzialnością powiedzieć, czy te zabezpieczenia ochronne będą w ogóle działać.

Problem wypłukiwanej przez kopalnię Turów wody pitnej po stronie czeskiej ma dotyczyć nawet 30 tys. ludzi. W najgorszej sytuacji pod tym względem są mieszkańcy Uhelnej. Zdaniem Jana Zahradliego już teraz część z nich ma utrudniony dostęp do wody, a kolejnych czeka to w perspektywie najbliższych 3-5 lat. Aktywiści klimatyczni i członkowie czeskich organizacji pozarządowych zwracają uwagę, że nie dość, że wyznaczone Polsce zadania nie przyniosą oczekiwanych efektów, to dodatkowo w porozumieniu dotyczącym kopalni Turów nie ma ani słowa o jakimś harmonogramie czasowym dla polskiej odkrywki. Nikt też nie wspomina o transformacji energetycznej tego regionu.

Starec uważa, że przez zaniechania czeskiego rządu cała wioska może zostać pozbawiona wody na kilka lat. Nie potrafi przy tym zrozumieć dlaczego Praga zgodziła się, żeby TSUE trzymał rękę na pulsie względem tego międzyrządowego porozumienia tylko przez 5 lat.

Czeski Greenpeace też akcentuje, że Polska nigdy nie zaoferowała Pradze żadnych realnych ustępstw, takich jak ograniczenia dotyczące miejsca lub czasu wydobycia. Oceniają tę międzyrządową umowę jako bardzo niekorzystną dla Czech i zapowiadają jednocześnie skargę do KE na premiera Petra Fialę i jego ekipę.