Kapitał w banku nigdy nie był tak ważny, jak teraz. Służy stabilności gospodarki w czasie kryzysu wywołanego lockdownem
Odporność sektora bankowego na różnego rodzaju zawirowania ekonomiczne ma kluczowe znaczenie dla stabilności całej gospodarki. To szczególnie ważne w tak trudnym okresie, jak kryzys wywołany epidemią COVID-19. Jak zwraca uwagę ING Tech Poland, stabilność samym bankom daje w znacznej mierze zgromadzony kapitał. To pozwala utrzymać kredytowanie firm, gdy najbardziej tego potrzebują.
![Kapitał w banku nigdy nie był tak ważny, jak teraz. Służy stabilności gospodarki w czasie kryzysu](/_next/image?url=https%3A%2F%2Focs-pl.oktawave.com%2Fv1%2FAUTH_2887234e-384a-4873-8bc5-405211db13a2%2Fbizblog%2F2021%2F01%2Feuro.jpg&w=1200&q=75)
Działalność operacyjna banków nieodzownie wiąże się z podejmowaniem przez nie ryzyka poniesienia strat finansowych. Jeśli do takich strat dojdzie, bank powinien pokryć je z kapitału. To właśnie dlatego kluczową umiejętnością w banku jest trafne szacowanie ryzyka. Podejmując decyzję o udzielaniu kredytu, bank powinien oszacować prawdopodobieństwo, że kredytobiorca w którymś momencie przestanie spłacać raty i uwzględnić to ryzyko w marżach i prowizjach pobieranych od klienta.
Jednak szacunki poziomu potencjalnych strat, które są uwzględniane przez instytucje finansowe, odnoszą się do typowych warunków makroekonomicznych, a nie okresu załamania gospodarczego. W takim przypadku bardzo często bieżące przychody nie są w stanie pokryć ponoszonych strat, co ostatecznie przekłada się na ujemny wynik finansowy instytucji finansowej.
Ponieważ straty finansowe powinny być pokrywane z kapitałów banku, bardzo ważne jest, by poziom posiadanych przez dany bank kapitałów był wystarczający. To konieczne, by bank mógł chronić depozyty swoich klientów oraz by dalej normalnie działać, niezależnie od warunków rynkowych.
Bufor finansowy
![class="wp-image-1343317"](/_next/image?url=https%3A%2F%2Focs-pl.oktawave.com%2Fv1%2FAUTH_2887234e-384a-4873-8bc5-405211db13a2%2Fbizblog%2F2021%2F01%2Fmedium-eyeem-100006075-147209233-min-1024x682.jpg&w=1200&q=75)
Kapitał to swego rodzaju bufor finansowy gromadzony na wypadek strat, który ma go chronić przed bankructwem. Takie ryzyko może pojawić się, gdy kredytobiorcy masowo przestaną spłacać kredyty bądź jeśli dokonane inwestycje gwałtownie stracą na wartości
– mówi Ewa Renz, Senior Chapter Lead obszaru Credit Risk Modelling w ING Tech Poland.
Banki stanowią kluczowy element systemu gospodarczego każdego państwa Zapewniają finansowanie podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą w danym kraju, w szczególności poprzez udzielanie kredytów. Jednocześnie by móc udzielać kredytów same pozyskują środki np. poprzez gromadzenie depozytów od klientów.
Jedną z najważniejszych rzeczy dla każdego banku jest wiarygodność i zaufanie rynku. Banki mogą efektywnie pozyskiwać środki tylko wtedy, gdy są postrzegane przez otoczenie jako stabilne i wiarygodne.
Nikt z nas nie chciałby powierzyć swoich oszczędności podmiotowi, któremu grozi w nieodległej przyszłości bankructwo, co może oznaczać znaczną utratę oszczędności
– podkreśla ekspertka z ING Tech Poland.
Zaufanie to podstawa
![class="wp-image-1343320"](/_next/image?url=https%3A%2F%2Focs-pl.oktawave.com%2Fv1%2FAUTH_2887234e-384a-4873-8bc5-405211db13a2%2Fbizblog%2F2021%2F01%2Fmedium-gettyimages-5270502351-min-1024x682.jpg&w=1200&q=75)
Zaufanie jest kluczowe dla sprawnego prowadzenia działalności przez banki. Dlatego tak istotny jest odpowiednio wysoki poziom kapitałów, stanowiących bufor przeciw stratom oraz umożliwiających kontynuowanie działalności gospodarczej.
Każde bankructwo banku jest negatywnym zjawiskiem o dużo szerszym zasięgu niż w innych gałęziach gospodarki. Takie zdarzenie może bowiem nadszarpnąć zaufaniem do całego sektora finansowego. To z kolei może przełożyć się na problemy innych banków, które do tej pory były postrzegane jako wiarygodne.
Klienci, obawiając się, że zgromadzone przez nich środki finansowe nie są dłużej bezpiecznie, mogą zacząć nagle wycofywać depozyty, co może zagrozić dalszemu funkcjonowaniu banku
– tłumaczy Ewa Renz.
Banki powinny na bieżąco oceniać ryzyko, na jakie są narażone, a także szacować potencjalne straty z tego tytułu oraz środki konieczne do utrzymania bieżącej płynności finansowej. Banki pozyskują kapitał zazwyczaj poprzez odkładanie części zysku z bieżącej działalności lub na podstawie środków przekazanych przez akcjonariuszy.
Kluczowym zagadnieniem, na które kładzie nacisk nadzór finansowy po kryzysie subprime z roku 2008, jest właściwe zarządzanie kapitałem, w tym zatrzymywanie części zysku. Kontrola poziomu kapitału jest ważnym elementem monitorowania sytuacji finansowej banków, co należy do zadań nadzoru. Jak tłumaczy Ewa Renz, w związku z oczekiwaną trudną sytuacją sektora finansowego nadzorcy w wielu krajach rekomendowali niewypłacanie dywidend w 2020 roku przez banki w celu zwiększenia poziomu dostępnego kapitału.
Modelowanie kapitału
Wysokość kapitału, który powinien utrzymywać bank, jest ściśle powiązana z wysokością podejmowanego przez bank ryzyka. Im jest ono większe, tym więcej potrzeba kapitału. Modelowanie kapitału jest ścisłe powiązane zatem z oceną i modelowaniem poziomu ryzyka.
Banki mogą modelować zapotrzebowanie na kapitał po pierwsze poprzez modelowanie potencjalnego poziomu strat z tytułu np. niespłaconych kredytów, czyli tzw. ryzyko kredytowe lub zmian wyceny instrumentów finansowych, które są przeznaczone do obrotu, czyli tzw. ryzyko rynkowe
– wyjaśnia specjalistka z ING Tech Poland.
Banki mają też możliwość zastosowania modeli na potrzeby wyznaczenia minimalnego poziomu kapitału, który powinien być przez nie utrzymany zamiast stosowania uproszczonych reguł nadzorczych (tzw. metod standardowych lub prostych).
Wymaga to jednak uzyskania uprzedniej zgody ze strony władz nadzorczych na stosowanie tzw. metod zaawansowanych na potrzeby adekwatności kapitałowej
– wskazuje Ewa Renz.
Wyniki metod zaawansowanych powinny nie być stosowane jedynie na potrzeby adekwatności kapitałowej, ale również w procesie zarządzania ryzykiem przez daną instytucję
– dodaje specjalistka ING Tech Poland.
Artykuł powstał przy merytorycznej współpracy z Ewą Renz, Senior Chapter Lead obszaru Credit Risk Modelling w ING Tech Poland