Jakość paliw w 2020 roku się pogorszyła. Takie dane podał UOKiK, ale sprawa nie jest prosta

„Są już wyniki kontroli jakości paliw prowadzonych od początku 2020 r. przez Inspekcję Handlowa na zlecenie UOKiK. 3,48 proc. zbadanych próbek nie spełniało wymagań jakościowych” – podał urząd Tomasza Chróstnego na Twitterze.

W grafice dołączonej do tego wpisu uwagę zwraca przede wszystkim odsetek nieprawidłowości w przypadku próbek oleju napędowego wynoszący aż 6,33 proc. Oznacza to, że statystycznie co szesnaste tankowanie „ropy” kończy się zalaniem baku paliwem, które może uszkodzić nowoczesny silnik Diesla.

Nieco dziwić mógł brak jakiegokolwiek komentarza czy wyjaśnienia, bo zaledwie kilka godzin wcześniej UOKiK opublikował raport z badań jakości paliw w całym 2019 roku, który pokazał diametralnie inny obraz rynku paliw. Wynikało z niego, że Inspekcja Handlowa zakwestionowała tylko 1,37 proc. próbek, a w przypadku ON tylko 1,86 proc.

Co tu się właściwie wydarzyło? Dlaczego w tym roku ryzyko natrafienia na felerny olej napędowy gwałtownie wzrosło? Czy całe zamieszanie z epidemią koronawirusa spowodowało, że oszuści zalali rynek lewymi paliwami?

UOKiK podkreśla, że wyniki za 2020 r. zostały podane jako całość, a działania kontrolne prowadzone są w dwóch odrębnych częściach: w ramach tzw. części europejskiej systemu (stacje wybrane losowo) oraz pozostałych kontroli (stacje wytypowane do kontroli).

Tak jak wczoraj pisaliśmy, Inspekcja Handlowa z jednej strony losowo wybiera stacje do kontroli, a z drugiej skupiła się na tych stacjach, które można podejrzewać o oszukiwanie klientów, bo albo już kiedyś przyłapano je na sprzedaży niskiej jakości paliw, albo były obiektem skarg klientów. Niektóre zostały nawet wytypowane do kontroli przez organy ścigania.

„Wydaje się, że wyniki kontroli przeprowadzonych na stacjach wylosowanych, właśnie ze względu na sposób typowania do kontroli (losowanie), prezentują rzeczywisty obraz jakości paliw w Polsce” – przekonuje UOKiK. „W informacji w części dotyczącej 2020 roku nie został dokonany podział na poszczególne części” – podkreśla urząd.

Za tezą, że podane przez UOKiK dane za 2020 rok są niemiarodajne (to właściwie w jakim celu je opublikowano?), przemawiają dane z ostatnich lat. Od początku regularnych kontroli, czyli od 2003 roku odsetek zakwestionowanych próbek stale spada, a od 2015 roku utrzymuje się poniżej 3 proc.

Z drugiej strony bardzo wysoki odsetek nieprawidłowości w przypadku diesla w 2020 r. oznacza, że podane przez UOKiK dane musiałyby pochodzić jedynie z kontroli stacji z „czarnej listy”. Co ciekawe, nawet te wytypowane stacje nie wypadły w 2019 r. tak źle – 4,46 proc. próbek oleju napędowego nie spełniało wymogów. W 2018 roku złej jakości ON na wytypowanych stacjach wystąpił w co dziesiątej próbce.