Turów

Pamiętacie jeszcze międzynarodową awanturę o kopalnię Turów, w której najpierw Czesi, ale potem też Niemcy oskarżali polską odkrywkę o swoje kłopoty z wodą pitną? Skończyło się wielomilionowym odszkodowaniem, jakie Warszawa, ponaglana przez sąd, wypłaciła Pradze. Tymczasem niemiecka media donoszą, że można było to załatwić całkiem inaczej, bez zbędnego zgiełku i szumu medialnego. I też zdecydowanie taniej. Tak jak koncern węglowy Leag, który miał kasą pod stołem zamknąć usta samorządowcom z Frankfurtu nad Odrą.

31 sierpnia 2023 r. miał być decydującym dniem dla polskiej transformacji energetycznej, bo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie miał orzec w sprawie skargi ekologów na decyzję środowiskową, na podstawie której kopalnia Turów może fedrować do 2044 r. Na razie żadnego rozstrzygnięcia nie ma. Jeszcze będziemy musieli na nie poczekać.

Za chwilę minie półtora roku od podpisania porozumienia między rządem Polski a Czech w sprawie kopalni Turów. Musieliśmy wypłacić naszym południowym sąsiadom 45 mln euro i zrealizować też przy okazji pewne inwestycję. Jedną z nich jest podziemna ściana, która ma zatrzymać wody gruntowe. Anna Moskwa, szefowa Ministerstwa Klimatu i Środowiska, z dumą stwierdza, że ściana już działa. Czesi mówią, że nie mają wszystkich danych i na radość jest jeszcze za wcześnie.

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które wstrzymało wykonanie decyzji środowiskowej w sprawie koncesji na wydobycie węgla dla kopalni w Turowie po 2026 r. Na decyzję WSA blokującą dalszą działalność tej kopalni odkrywkowej zażalenie złożył nie tylko Generalny Dyrektor Ochrony Środowiska, spółka PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna, ale nawet Prokuratura Krajowa. NSA uznał ich argumenty za kontynuacją działalności Turowa za zasadne.

Teraz o przyszłość kopalni Turów kłócą się już sami Polacy. Chociaż padają te same argumenty: o katastrofie ekologicznej i miejscach pracy.

Zgodnie z zapowiedzią PGE zaskarżyła do NSA ostatnie orzeczenie WSA w Warszawie w sprawie kopalni Turów.

I znowu zamieszanie wokół kopalni Turów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wstrzymał wykonanie decyzji środowiskowej, ze względu niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w środowisku.

Kopalnia Turów - rok po podpisania porozumienia zarówno strona czeska jak i polska są zadowolone z realizacji zapisów tej umowy. Społeczność lokalna już nie tak bardzo.

Turów znowu na tapecie. Po roku od podpisania umowy z Czechami w sprawie tutejszej kopalni, nasi południowej sąsiedzi, jak przekonują, znowu mają powody do pretensji.

Kopalnia Turów znowu w zainteresowaniu KE. Do Brukseli trafiła skarga czeskich i niemieckich organizacji pozarządowych. Zarzucają Pradze zbytnią spolegliwość wobec Warszawy w tej sprawie.

Rośnie liczba pretensji Czechów do porozumienia z rządem Polski w sprawie kopalni Turów. Aktywiści wytykają m.in. zbyt niską rekompensatę.

Kopalnia Janschwalde może dalej fedrować - zdecydował Wyższy Sąd Administracyjny w Berlinie-Brandenburgii, który powołał się m.in. na dobro interesu publicznego.

Przez brak konkretnego planu odchodzenia od węgla powiat zgorzelecki, gdzie leży kopalnia Turów i województwo lubelskie nie dostaną pieniędzy z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji.

Czesko-polski spór o kopalnię Turów był od początku przedstawiany przez rząd Mateusza Morawieckiego jako element trwającej w Pradze kampanii wyborczej. Nasi południowi sąsiedzi zaczęli się nie na żarty kłócić między sobą w tej sprawie dopiero po podpisaniu umowy, długo po wyborach. Obecna opozycja chce zwołania w tej sprawie nadzwyczajnego posiedzenia parlamentu.

Czesi nie potrafią odżałować umowy z Polską w sprawie kopalni Turów. Tamtejszy Greenpeace zorganizował w Pradze manifestację. Nasi południowi sąsiedzi wyliczają też, że Warszawa nawet nie odczuła wypłaconego odszkodowania, bo w tydzień odbiła sobie karę, sprzedając energię za podobną kwotę.

Czesi wykorzystali w sprawie kopalni Turów lukę prawną, która dotyczy też kopalni Polskiej Grupy Górniczej? „Rzeczpospolita” informuje, że Ministerstwie Klimatu i Środowiska wszystkiemu zaprzecza. Ale ekolodzy z polskiego Greenpeace zapowiadają, że nie odpuszczą. Już złożyli wniosek o unieważnienie w sumie kilkunastu koncesji na wydobycie węgla w dziewięciu kopalniach.

Przedstawiciele rządu zmienili narrację w sprawie kopalni Turów. Dla nich to już zamknięta kwestia, do której nie ma co wracać. Nałożonych zaś przez TSUE kar nie należy aż tak bardzo się bać, bo pewnie unijny Trybunał wykaże się elastycznością i koniec końców Warszawa nie będzie musiała nic płacić. Z kolei w Czechach nie mija wrzawa po podpisaniu porozumienia z Polską. Zdaniem wielu Praga nie powinna się na taką umowę w ogóle godzić. A Greenpeace zapowiada skargę na rząd Czech do KE.

Znamy treść międzyrządowej umowy między Czechami a Polską w sprawie kopalni Turów. Nasi południowi sąsiedzi mają co roku przesyłać do Warszawy sprawozdanie z realizacji projektów opłacanych z polskiego odszkodowania. My z kolei do czterech razy w roku mamy im umożliwiać misję oceniającą podjęte działania w polskiej odkrywce.

Negocjacje w sprawie kopalni Turów zakończyły się oczywistym sukcesem polskiego rządu i dalszego funkcjonowanie tego ważnego dla naszego bezpieczeństwa energetycznego elementu nie jest w żaden sposób zagrożone. Tak finał czesko-polskich rozmów chce widzieć Warszawa. Szkoda, że nasi południowi sąsiedzi mają zupełnie inny obraz.

Anna Moskwa, minister klimatu i środowiska, informuje że Polska już przelała Czechom 45 mln euro. Ale jej zdaniem spór o kopalnię Turów był wyłącznie polityczny.