cena węgla

Zakup węgla w Polsce to dzisiaj nie lada wyczyn. Cena na rynku wyraźnie przekracza już 3000 zł za tonę, a do tego wszystkiego dobrego węgla, który można wykorzystać w gospodarstwach domowych - jest jak kot napłakał. Przeszkoda jest jeszcze jedna. To zamieszanie na rynku i zainteresowanie opałem na kilka tygodni przed starem nowego sezonu grzewczego chcą też wykorzystać oszuści, którzy postanowili udawać bijący rekordy popularności sklep internetowy PGG.

Nowy, ważny szlak handlowy to szlak węglowy, który wiedzie do Polski z Kazachstanu. Zapakowane po brzegi ciężarówki jadą, omijając Rosję. I choć to długa i kosztowna droga ze względu na ceny paliw, to i tak wychodzi, że sprowadzenie kazachskiego węgla do Polski jest tańsze niż kupienie rodzimego w internetowym sklepie PGG. Problem w tym, że ten węglowy szlak może zostać wkrótce zamknięty. I co wtedy?

Najpierw były zapewnienia rządu o tym, że opał będzie ciągle dostępny i wcale nie trzeba ulegać zakupowej panice. Potem na chwilę tematem zawładnęła cena gwarantowana węgla, która koniec końców szybko umarła śmiercią naturalną. Teraz zaś na tapecie jest dodatek węglowy, który być może zmieni się w dodatek energetyczny. Sprzedawcy nic sobie z tych legislacyjnych fikołków rządu nie robią i dalej windują ceny, jak tylko mogą. Poziom 5000 zł za tonę, o czym ostrzegali miesiące temu związkowcy, jest już coraz bliżej.

Jest jeszcze gorzej, węgla może zabraknąć również ciepłowniom i elektrowniom w Polsce – ostrzegał podczas spotkania zespołu parlamentarnego prezes Izby Gospodarczej Sprzedawców Polskiego Węgla. Ale przecież statki do nas już płyną, dużo statków płynie – zapewnia rząd. Tylko że Izba mówi, że płynie nie ten węgiel, który jest nam najbardziej potrzebny.

Prąd w ciągu roku podrożał nam w Polsce ledwo o 5 proc., a średnio w całej UE o 30 proc., a w takiej Estonii to nawet o 130 proc. Gaz? Owszem, za niego płacimy już prawie o połowę więcej niż rok temu, ale Estonia płaci o 210 proc. więcej, a Bułgaria o 100 proc. Tylko ten nieszczęsny węgiel. To niby nasze czarne złoto, prezydent Duda niedawno opowiadał, że mamy go na 200 lat, a okazuje się, że to z nim mamy największy problem i to właśnie u nas drożeje najszybciej, jest o 150 proc. droższy niż rok temu, a w tym czasie w Niemczech podrożał jedynie o 18 proc.

Jak rząd szasta pieniędzmi na prawo i lewo, byle szybko, to głupio po te pieniądze nie sięgnąć, co? A jak sam tworzy dziurawe przepisy, to jego wina, że ludzie z tych luk korzystają i nie można mieć pretensji do społeczeństwa, że korzysta z okazji. No więc się zaczęło – Polacy zaczęli kombinować, jak dostać 3 tys. zł dopłaty do drogiego węgla, choć wcale nie używają go do ogrzewania domów.

Całkiem możliwe, że ta panika z zakupami węgla teraz naprawdę wyjdzie wam bokiem, bo jeden z najwiekszych banków policzył, że węgla rzeczywiście zimą nam nie zabraknie. I nie, nie jest to państwowy bank. Rzecz tylko w tym, żeby nie było jak z cukrem – niby jest, a nie da się go kupić, bo jest nie tam, gdzie trzeba. Ale premier już się tym zajął.

Czy przy sprzedaży węgla może dochodzić do praktyk ograniczających konkurencję? UOKiK sprawdzić to, a także zbada zasady dystrybucji surowca. Prezes UOKiK Tomasz Chróstny wszczął postępowanie wyjaśniające w związku z sytuacją na rynku węgla kamiennego. Prowadzone jest szerokie badanie rynku przy wsparciu Inspekcji Handlowej.

Im dłużej zastanawiam się nad dopłatami do zakupu węgla na zimę w wysokości 3 tys. zł, tym bardziej utwierdzam się w przekonaniu, że czeka nas kataklizm. Za chwilę może się okazać, że pieniądze oferowane przez rząd nie starczą nawet na zakup jednej tony, a jeśli sprawdzi się scenariusz, o którym od kwietnia mówią związkowcy, to jeszcze mniej.

Dodatek węglowy ma pokazać nawet największym sceptykom, że rząd jednak rękę na pulsie rynku energetycznego jakoś trzyma. Stąd ekspresowe procedowanie w Sejmie i jak zwykle przy takich okazjach: totalne bagatelizowanie poprawek opozycji. Z dużą dozą prawdopodobieństwa można więc przypuszczać, że przepisy w ustalonej przez rząd formie w przyszłym tygodniu znajdą się na biurku prezydenta Andrzeja Dudy, który też nie będzie zwlekał z ich podpisaniem.

Kiedy kilka miesięcy temu górniczy związkowcy ostrzegali przed brakiem węgla na starcie sezonu grzewczego, premier Mateusz Morawiecki z przyklejonym do twarzy uśmiechem radził Polakom nie poddawać się panice i nie kupować coraz droższego opału. Z opresji miała ich wywabić cena gwarantowana węgla od rządu, który jednak nie wziął pod uwagę tego, że sprzedawcom nie będzie w smak zdecydowanie mniejszy zarobek i w ten sposób cały plan szlag trafił. Teraz rynek niby ma uspokoić dodatek węglowy, który jednak może przynieść więcej złego niż dobrego.

Węgiel właśnie stał się przedmiotem politycznej rozgrywki wewnątrz Zjednoczonej Prawicy, na co wskazują ostatnie przecieki na temat korespondencji między Ministerstwem Klimatu, MAP i Kancelarią Premiera. A to bardzo zła wiadomość dla Polaków szukających opału na zimę, zwłaszcza że próby ratowania sytuacji podjęte ostatnio przez rząd kompletnie nie wypaliły.

Nadchodząca zima najwyraźniej będzie bardzo trudna z powodu niedoboru opału w Polsce, skoro premier właśnie wezwał Polaków do ocieplania swoich domów. W ten sposób chciał zachęcić do zgłoszenia się do programu Czyste Powietrze Plus, który rusza w piątek. Eksperci oceniają jednak, że nowa odsłona tego programu to głównie zabieg marketingowy, a przez kilka lat rząd niewiele zrobił, by polskie domy przestały być wampirami energetycznymi. (fot. KPRM)

W holenderskich portach ARA cena węgla krąży wokół 350 dol. za tonę. To wciąż jeden z najwyższych poziomów w historii, 200 proc. wyższy niż rok temu. Trudno się dziwić, że w Polsce mamy do czynienia z jeszcze większymi wzrostami cen dla gospodarstw domowych. Najgorsze, że Polska właściwie została bez zapasów węgla. Spełnia się scenariusz, który kilka miesięcy temu roztoczyli przez Polakami górnicy z PGG.

Prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców niektórych paliw stałych w związku z sytuacją na rynku tych paliw. Pod tą przydługą nazwą kryją się przepisy wprowadzające gwarantowaną przez rząd cenę węgla za niecałe 1000 zł za tonę. Jak będzie wyglądała dystrybucja tego paliwa, nie do końca wiadomo. Nie wiadomo też, czy wprowadzenie go do sprzedaży w jakikolwiek sposób zmieni sytuację na rynku. I na koniec wisienka na torcie: nie każdy chętny będzie mógł kupić opał po obniżonej cenie.

Przepisy gwarantujące cenę węgla na poziomie poniżej 1000 zł za tonę są na ostatniej, legislacyjnej prostej. Na mecie czekają już tylko podpis prezydenta. Tym samym te zasady mogą zacząć funkcjonować od sierpnia. I do tego czasu dobrze byłoby wstrzymać się na chwilę z zakupem opału. Bo sprzedawcy będą swoje rekordowe marże ćwiczyć na klientach do ostatniej chwili.

Sytuacja na rynku węgla jest coraz bardziej skomplikowana. Po zapowiedziach rządu w sprawie wprowadzenia ceny gwarantowanej opału Polacy wcale się nie uspokoili i dalej na potęgę robią zapasy na tegoroczny sezon grzewczy. Bo może i teraz jest drogo, ale kto wie co będzie za kilka miesięcy? W efekcie pośrednicy windują ceny do 4000 zł, doliczając sobie 300 za dostawę. Mimo zaporowych stawek towar schodzi na pniu, więc za chwilę klienci będą płacić jeszcze więcej. Jestem przekonany, że kwestią czasu jest, kiedy pierwszy sklep zacznie sprzedawać węgiel po 5000 zł za tonę.

Transformacja energetyczna jest konieczna, ale ktoś musi za nią zapłacić. Kto? My w rachunkach za prąd oraz w podatkach pośrednich i tych ukrytych. Ile? Przeciętny Kowalski w najbliższych latach zapłaci dodatkowo 2800 zł rocznie. Za kilkanaście lat – 30 tys. zł rocznie, a w drugiej połowie lat 40. – 64 tys. A to i tak dość ostrożne szacunki. Prof. Witold Orłowski wskazuje, że transformacja będzie nas kosztowała nie bilion, ale 1,7 bln zł. i to oficjalne wyliczenia rządu, tylko politycy wolą nie mówić o nich głośno. Ale to wcale nie znaczy, że gdybyśmy zostali przy węglu, nie zapłacilibyśmy nic. Przeciwnie, kosztowałoby nas to niewiele mniej, bo polska energetyka jest w ruinie i tak trzeba ją modernizować – wskazuje prof. Orłowski.

3000 zł za tonę ekogroszku to za mało, ceny na wolnym rynku przebiły właśnie 4000 zł. W piątek znaleźliśmy ofertę za 3999 zł plus 3000 zł za transport. Co się stało, że stawki znów nagle poszły w górę, skoro miało być taniej? Prawo rynku: węgla wbrew zapewnieniom rządu jest coraz mniej, a wystraszonych perspektywą zimy bez opału stale przybywa.

Powrót do łask najbardziej zasiarczonych odmian węgla, a nawet zezwolenie na palenie w piecach odpadami kopalnianymi, takimi jak flotokoncentrat i muł kopalniany szykuje Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Radykalne obniżenie norm jakościowych opału to odpowiedź rządu na kryzys energetyczny, ale w tym kontekście nazwa resortu Anny Moskwy brzmi nie tylko ironicznie, ale wręcz groteskowo.