obligacje

Spośród wielu danych i cyferek związanych z polską gospodarką, które lubię obserwować od wielu miesięcy najbardziej zastanawiają mnie te dotyczące sprzedaży obligacji detalicznych. To forma oszczędzania, która jest dostępnym dla wszystkich sposobem na uchronienie swoich pieniędzy przed inflacją. Wydawać by się mogło, że w czasach rekordowo wysokiej inflacji będzie więc cieszyć się rekordowo dużym zainteresowaniem, ale tak nie jest i to właśnie mnie fascynuje.

Ministerstwo Finansów poinformowało o emisji obligacji nominowanych w dolarach na rynku amerykańskim, których łączna wartość to aż 5 mld dol. czyli około 21,5 mld zł. Połowa z tych obligacji ma termin wykupu dopiero w 2053 roku. Obsługa tego zadłużenia będzie kosztowna, ponieważ rocznie będzie wypłacał ich właścicielom nawet 5,5 proc. wartości tych obligacji. Fot. KPRM Na zdjęciu: minister finansów Magdalena Rzeczkowska i minister rozwoju i technologii Waldemar Buda podczas posiedzenia Rady Ministrów 29 marca 2023 r.

Polski rząd w tym tygodniu sprzedał inwestorom obligacje za 3,5 mld euro. To spora emisja długu, bo warta po przeliczeniu prawie 17 mld zł. Zwykle na normalnych, krajowych przetargach jednorazowo rząd sprzedaje bankom dług za mniej więcej 5-8 mld zł. Jednak  jeszcze bardziej interesująca jest kolejna liczba. Otóż inwestorzy, głównie zagraniczni, zgłosili się na przetarg z gotowością do zakupu polskiego długu za łącznie 12 mld euro, czyli za blisko 60 mld zł. Jednego popołudnia rząd był w stanie zdobyć pieniądze, które wystarczyłyby na pokrycie zdecydowanej większości ubiegłorocznego deficytu.

OFE w ubiegłym roku przyniosły wam stratę o ponad 16 proc., a środki w ZUS powiększą się co najmniej o 14,4 proc. Więcej: gdyby obligacje niby zabrane wam z OFE, nadal tam były, po ostatni roku też byłyby mniej warte, a dzięki temu, że są w ZUS, powiększą się o 9 proc. I co, łyso wam?

Czy mistrzowie MMA Joanna Jędrzejczyk i Jiri Prochazka to odpowiednie osoby do promowania odpowiedzialnego inwestowania? Jeśli mają reprezentować wartości, z którymi utożsamiają się klienci XTB, to chyba niekoniecznie. No chyba że chodzi o wizerunek firmy, wtedy to się klei.

Tak tanio dawno nie było. Pożyczanie pieniędzy nagle zrobiło się o 25 proc. tańsze – co prawda nie dla Kowalskiego, ale dla polskiego rządu, ale to może nawet i lepsza wiadomość. Panikarze, którzy już zdążyli odtrąbić, że oto nasz kraj się wali, bo rentowności polskich obligacji przekroczyły 9 proc. oczywiście wam o tym nie powiedzą, ale właśnie Polska przestała się walić, a inwestorzy zaliczyli jakiś wybuch miłości i zaufania do polskiego rządu. Wystarczyła deklaracja premiera Morawieckiego: BĘDZIEMY OSZCZĘDZAĆ.

Pieniądze z KPO są super, bo wypłacane są w euro, więc umocniłyby nam złotego, a to pomoże w walce z inflacją. Pieniądze z KPO są super, bo to pieniądze pożyczane tanio za pośrednictwem KE, a Polska pożyczając te same pieniądze samodzielnie, musi płacić wielokrotnie drożej. Pieniądze z KPO w ogóle są super. To nie pieśń pochwalna opozycji, ale rządu. Dobrze słyszycie. Najwyraźniej ktoś w końcu zorientował się, że przegiął, pieniędzy potrzebuje bardziej, niż myślał i możecie znów liczyć, że o środki z Unii, których ciągle nie dostajemy, PiS zacznie się starać.

Niby wojna, ale na większe zyski, niż możecie zgarnąć dziś z lokaty w banku raczej nie liczcie - ta wojna właśnie wyczerpuje swój potencjał i wygląda na to, że więcej niż 8 proc. i tak nie dostaniecie. W październiku niby oprocentowanie lokat jeszcze odrobinę się poprawiło, ale ten wzrost oprocentowania był najniższy od listopada 2021 r.

Rentowność polskich obligacji jest najwyższa od lat. W piątek tych dziesięcioletnich przekroczyły 9 proc., co wcześniej ostatni raz zdarzyło się w 2001 roku. W przypadku tych pięcioletnich do osiągnięcia niemal 9 proc. doszło pierwszy raz od 2002 roku. Rok temu te rentowności były w okolicach dwóch proc. a dwa lata temu poniżej 0,5 proc. Akurat wtedy były też najniżej w historii.

Wiele osób lamentuje, że będziemy mieć w 2023 r. największy od lat problem z finansowaniem deficytu budżetowego, ponieważ potrzeby pożyczkowe nawet w wersji oficjalnej wycenione na 260 mld zł będą bardzo wysokie, a według wersji nieoficjalnej zdaniem niektórych ekonomistów sięgną nawet 390 mld zł, co pobije wszelkie rekordy. Obawy można zamknąć w jednym pytaniu: i kto to kupi? No to odpowiadam: na przykład OFE.

To, co w ostatnich dniach wydarzyło się w Wielkiej Brytanii, z pewnością jest gospodarczym wydarzeniem tygodnia, a może i miesiąca. To niegdyś najpotężniejsze państwo świata, wyprzedzone ostatnio pod względem wielkości PKB przez Indie, czyli swoją dawną kolonię zostało przez rynki finansowe zdegradowane do poziomu gospodarki rozwijającej się i potraktowane nawet nie jak Indie, ale wręcz jak Indonezja, czy inne Peru.

Ludwik Kotecki, członek RPP, w reakcji na szokujący środowy odczyt inflacji w końcu przyjął pomysł opozycji i proponuje, by w walce z inflacją przestać podnosić ostro stopy procentowe, bo nie ma na to już zbyt wiele przestrzeni, a zamiast tego ściągać pieniądze z rynku za pomocą specjalnych obligacji, które mógłby zacząć emitować NBP. Jakie odsetki powinien zaproponować Polakom bank centralny, żeby przekonać ich do oszczędzania? Zapytałam ekonomistów, ucieszycie się, jak przeczytacie, co powiedzieli.

Ludzie myśleli, że bezpiecznie lokują swoje oszczędności w obligacje, a oni po prostu naciągali ich na pożyczanie pieniędzy. UOKiK nałożył na spółkę Obligacje Społeczne i jej prezesa UOKiK nałożył łącznie 170 tys. zł kar oraz zablokował jej stronę, uniemożliwiając dalszą działalność.

Po drugim kwartale 2022 roku na kontach uczestników PPK jest mniej pieniędzy niż suma ich wpłat na PPK. Czyżby te fantastyczne programy oszczędzania na starość, które sama od dawna zachwalam, okazały się wielkim rozczarowaniem? Nie! Bo choć wyniki zarządzający funduszami ostatnio rzeczywiście były na minusie, to uczestnik PPK nadal liczy zyski. Ktoś, kto jest w PPK od początku, jest już nawet 65 proc. do przodu. Tylko wcale niełatwo zrozumieć, jak to możliwe.

W czerwcu popyt na obligacje był tak duży, że Ministerstwo Finansów postanowiło dodrukować nowe papiery opiewające na kilka miliardów złotych. W ciągu zaledwie pierwszych dziesięciu dni Polacy wydali więcej kasy na obligacje niż kilka lat temu wydawali na ten cel w ciągu całego roku. Efekt? Absolutny rekord sprzedaży.

Jeśli ktoś pozazdrościł premierowi nosa do inwestycji oszczędności w polskie obligacje skarbowe, teraz ma okazję, by samodzielnie spróbować. Od lipca Ministerstwo Finansów wprowadzi do sprzedaży obligacje i w dodatku zwiększy ich oprocentowanie.

Premier Morawiecki zarzeka się, że nie inwestuje w polskie obligacje indeksowane inflacją, ale to akurat słaba wymówka. Szef rządu akurat powinien dawać przykład Polakom, jak inwestować z głową w trudnych czasach. Sądząc jednak po wynikach sprzedaży, kupujący papiery skarbowe sami odkryli, co mają zrobić, by inflacja nie zżarła im oszczędności.

Uwierzyliście już, że za rogiem czeka koniec podwyżek stóp procentowych? Przykro mi, nikt nie lubi czuć się rozczarowany, ale przyszły rok dalej może nas trzymać pod butem. A skoro inflacja nadal będzie dwucyfrowa, jak stwierdził właśnie jeden z członków RPP, to jak myślicie, co będzie ze stopami? Tylko kierowcy TIR-ów, górnicy i budowlańcy mogą spać spokojnie, bo dostają podwyżki przewyższające inflację. I to pod warunkiem, że przejdą do konkurencyjnej firmy.

Że oprocentowanie kredytów leci w górę szybciej niż lokat, to już wiecie. A wiecie, że ta przepaść jest obecnie największa od 2012 r.? Próbujecie szukać jakichś sensownych ofert, które uratują wasze oszczędności przed galopującą inflacją, a tu słabiutko. Tymczasem Ministerstwo Finansów na dzień dobry daje wam w pierwszym roku więcej niż większość banków, a potem nawet kilkanaście procent, jak inflacja nie odpuści. A może jeszcze długo nie odpuścić. Przy okazji popełnicie dobry uczynek. Pożyczycie swoje pieniądze rządowi, bo biedny jest ostatnio, a ma nie bardzo ma gdzie pożyczyć.

Spada zainteresowanie polskimi obligacjami wśród inwestorów klientów instytucjonalnych. Aby pokryć deficyt, rząd musi wyemitować papiery denominowane w euro, równolegle podwyższa oprocentowanie dla inwestorów detalicznych. Szukający alternatywy dla nisko oprocentowanych lokat, nie mają powodów do narzekań.