górnictwo

Z danych KNF wynika, że tylko w lipcu zatrudnienie w bankach zmniejszyło się o 1,5 tys. pracowników netto – to najwięcej w historii, a w całym ostatnim roku o 9 tys. ludzi. Jakby to było górnictwo, już by się opony na ulicach paliły.

Ruszył wyścig. Na pierwszym torze znalazły się negocjacje z Komisją Europejską w sprawie umowy społecznej z górnikami. A na drugim topniejące z dnia na dzień pieniądze w Polskiej Grupie Górniczej. Będzie wielkie bankructwo czy rząd zdąży na czas?

Jeżeli w rządzie myśleli, że wszystko co najgorsze po negocjacjach z górnikami jest za nimi, to muszą zrewidować swoje poglądy. Bo na razie wychodzi na to, że rozmowy z energetykami mogą być jeszcze trudniejsze. Najpierw całkowite ignorowanie, a teraz dzielenie związkowców nie może skończyć się dobrze.

Ponad 100 osób działających pod szyldem „Wszystkie Dla Klimatu” blokuje wejście do resortu, domagając się od rządu wyznaczenia 2030 r. jako najpóźniejszej daty odejścia Polski od węgla. Jak zapowiadają, dziś ministerstwo będzie nieczynne.

Terytorialne Plany Sprawiedliwej Transformacji (TPST) polskich regionów węglowych pod lupą Bankwatch Network i Polskiej Zielonej Sieci. Zalecenia mówią o włączeniu się w transformację energetyczną też samych górników i ich rodzin.

Jest nowy pomysł na zagospodarowywanie szybów górniczych kopalń, które będą w następnych latach systematycznie zamykane. Chodzi o stworzenie z nich systemu magazynowania zielonej energii.

Szansę na to, że górnicy doczekają do emerytur przed zamknięciem kopalni są coraz mniejsze. Eksperci wykazują, że to właśnie rynek pracy może przechodzić największe wstrząsy przez transformację energetyczną. Tak ma być m.in. w Bełchatowie.

Pamiętacie jak prezydent Andrzej Duda, przy okazji organizowanego w Katowicach Szczytu Klimatycznego ONZ COP24 powiedział do międzynarodowej publiczności, że Polska ma zapasy węgla jeszcze na co najmniej 200 lat, trudno więc, żebyśmy dobrowolnie z tego surowca rezygnowali?

Dogadując się z górnikami i idąc im w wielu kwestiach na rękę, rząd rozpalił wyobraźnię innych grup zawodowych, których też jak najbardziej dotyczy transformacja energetyczna. Teraz do żądających dla siebie takich samych rozwiązań i oddzielnej umowy społecznej energetyków dołączają firmy energetyczne.

Wyrastający na lidera opozycji Szymon Hołownia wielu Polaków właśnie bardzo rozczarował. Okazało się, że minimalny dochód gwarantowany w wysokości pensji minimalnej nie miałby być dla każdego, ale tylko dla górników i pracowników przemysłu około górniczego jako ratunek w trakcie transformacji energetycznej. „Czyli co? Kolejne przywileje dla górników?” – pytają wkurzeni wyborcy.

Polskie górnictwo w ostatnich latach - abstrahując od pandemicznego spadku zapotrzebowania energetycznego - przynosi same straty. Jeżeli ma jeszcze przetrwać następne kilkanaście lat, jak zakłada to rząd - trzeba będzie dalszą produkcję węgla dotować. I tego dotyczyć będą negocjacje między Warszawą a Brukselą, których wynik wcale nie jest przesądzony.

Chociaż wszystkie znaki na niebie i ziemi wskazują, że Bruksela nie zgodzi się na umowę społeczną z górnikami w przedstawionej formie, to rząd konsekwentnie realizuje swój plan transformacji energetycznej i znowu na nikogo się nie ogląda. A że energetykom obiecano też takie same negocjacje? Bez przesady, kto by się takimi głupotami przejmował.

Województwo śląskie nie tylko liczy na potężny zastrzyk gotówki z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji, ale też stara się podpatrywać, jak inne regiony europejskie radzą sobie z żegnaniem węgla i jak planują swoją transformację energetyczną. Stąd gospodarcza wizyta u naszych zachodnich sąsiadów.

Kazachstan, Mozambik, a nawet Czechy – to tylko niektóre państwa, od których w zeszłym roku sprowadzaliśmy węgiel. Dominuje oczywiście Rosja. Ministerstwo Aktywów Państwowych właśnie odkryło karty i okazało się, że ograniczanie importu czarnego złota idzie rządowi bardzo słabo.

Rząd starał się jak mógł i w końcu zrobił energetyczny szpagat. Górników uspokoił umową społeczną, z kolei energetyków i ciepłowników udało się przekonać, że to Bruksela każe nam szybko wyganiać węgiel. I to administracja UE powinna być adresatem wszelkich o polską transformację energetyczną, a nie premier Morawiecki i jego ekipa.

Energetycy wyszli na ulicę. Przyparty przez nich do ściany minister aktywów państwowych Jacek Sasin obiecał, że rząd potraktuje ich tak samo jak górników. I z nimi też podpisze umowę społeczną.

Rozmawiamy z posłanką Beatą Maciejewską o niedawno podpisanej umowie społecznej rządu z górnikami, o harmonogramie z października 2020 r., który zakłada zamknięcie ostatniej kopalni w 2049 r. A także o tym, czy Polakom w czasach kosmicznych podwyżek praw do emisji CO2 tylko uda się uniknąć podwyżek prądu.

Negocjacje z górnikami zakończone podpisaniem umowy społecznej trwały zdecydowanie dłużej niż to pierwotnie zakładano. Rząd nie traci jednak dobrego humoru i zapowiada, że na takich samych zasadach chce teraz usiąść do jednego stołu z energetykami i pracownikami z sektora węgla brunatnego. Te rozmowy mogą okazać się jednak jeszcze trudniejsze.

Koniec wielomiesięcznego, pełnego wybojów maratonu. W Śląskim Urzędzie Wojewódzkim w Katowicach dojdzie w piątek do podpisania umowy społecznej rządu z górnikami.

Największe związki zawodowe właśnie postanowiły zaapelować o zerwanie porozumienia z rządem. Chodzi o nowelizację Kodeksu pracy, która zakłada wpisanie na stałe pracy zdalnej do polskiego porządku prawnego.