Wymienisz piec, ocieplisz dom, a rachunki nadal są wysokie. Znaleźli lukę w Czystym Powietrzu
Program Czyste Powietrze ma ciągle fatalne statystyki. W tym roku tylko trzy razy udało się zebrać więcej niż tysiąc złożonych wniosków w ciągu tygodnia. Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC) ma konkretne propozycje, które mogą to zmienić.

W ostatnim tygodniu października beneficjenci programu Czyste Powietrze złożyli raptem 869 wniosków. W najlepszych latach składano ich nawet do 8 tys. w ciągu siedmiu dni. Ale liczne oszustwa, zaległe wypłaty, niewypłacalność wykonawców solidnie zapracowały w tym roku i Polacy Czystemu Powietrzu po prostu przestali ufać. Pomysł, jak to zmienić, ma PORT PC, która w swojej najnowszej analizie weryfikuje, jak wybór źródła ciepła i wysokość dotacji przekładają się na rzeczywiste korzyści finansowe dla beneficjentów Czystego Powietrza.
Okazuje się, że wysoka dotacja do inwestycji oraz wynikające z termomodernizacji znaczne ograniczenie zapotrzebowania na energię nie oznaczają automatycznie niskich kosztów późniejszego użytkowania domu − to istotne zwłaszcza dla gospodarstw zagrożonych ubóstwem energetycznym - czytamy w tym opracowaniu.
Rachunki: sprawność źródła ciepła i cena energii
Na potrzeby tej analizy PORT PC przyjrzała się bliżej domu jednorodzinnemu o powierzchni 150 mkw., w którym przed modernizacją zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania wynosi EU 140 kWh/(mkw/rok). To standardowy dom z końcówki lat 80. lub początku 90., z cienką warstwą styropianu, dwuszybowymi oknami i wentylacją grawitacyjną. Zgodnie z wymaganiami programu Czyste Powietrze po modernizacji zapotrzebowanie na EU zostaje obniżone do 80 kWh/(mkw./rok).
Odpowiada to kolejno 21000 kWh ciepła do ogrzewania rocznie przed modernizacją i 12000 kWh po modernizacji. Wariant wyjściowy zakłada kocioł węglowy o sprawności sezonowej przyjętej w modelu na poziomie 75 proc. - czytamy w analizie PORT PC.
Po termomodernizacji porównano kocioł na pellet klasy 5 oraz pompy ciepła powietrze–woda i solanka–woda klasy A+++ dla temperatury wody 55 st. C, czyli takiej, która jest odpowiednia dla systemu grzejnikowego. Przy przyjętych cenach roczny koszt zakupu paliwa na ogrzewanie takiego budynku i przygotowanie ciepłej wody użytkowej wynosi dla wariantu bazowego z kotłem węglowym 10988 zł.
Po modernizacji koszty różnią się znacznie w zależności od źródła ogrzewania. Przy przejściu na pellet roczny koszt energii wynosi 9740 zł (przy cenie pelletu 2262 zł za tonę). Dla pompy ciepła powietrze–woda jest to 4279 zł, a dla pompy solanka–woda – 4059 zł. Oba warianty pomp ciepła zakładają taryfę G12w oraz wynikającą z tego średnią cenę energii elektrycznej 0,89 zł/kWh.
Wyniki pokazują, że wysokość rachunków zależy nie tylko od izolacyjności budynku, lecz także od sprawności źródła ciepła i ceny kupowanej energii. Na tle pelletu roczne oszczędności na zakupie paliwa lub energii wynoszą 5461 zł dla pompy powietrze–woda i 5681 zł dla pompy solanka–woda - wylicza PORT PC.
Czyste Powietrze i gra w otwarte karty z beneficjentami
Dlatego PORT PC proponuje, żeby właściciel domu jeszcze przed wyborem technologii mógł dowiedzieć się, ile będzie płacił za ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody po modernizacji oraz jak duży wydatek będzie musiał ponieść z własnych środków. Niezbędne jest również profesjonalne doradztwo w programie Czyste Powietrze, realizowane w oparciu o analizy kosztów.

W ramach audytu energetycznego i doradztwa beneficjent miałby otrzymywać porównawczą prognozę rocznych kosztów ogrzewania i ciepłej wody użytkowej dla dostępnych wariantów modernizacji, uwzględniającą nie tylko zapotrzebowanie budynku na ciepło, lecz także sezonową efektywność urządzeń, temperaturę pracy instalacji grzewczej, taryfę energetyczną oraz ceny paliw i energii.
Porównanie powinno pokazywać również wkład własny po uwzględnieniu dotacji i VAT, a także prosty okres zwrotu dodatkowych nakładów inwestycyjnych. Ze względu na zmienność cen energii i paliw warto przedstawiać co najmniej dwa scenariusze kosztów eksploatacji, aby inwestor mógł ocenić ryzyko przyszłych podwyżek - postuluje PORT PC.
Nie chodzi tylko o wymianę źródła ciepła
PORT PC chce też silniejszej promocji w programie Czyste Powietrze pomp ciepła z najwyższą klasą energetyczną A+++, które w prawidłowo zaprojektowanej instalacji mogą zapewniać niskie koszty ogrzewania. Bo celem nie powinno być wyłącznie finansowanie wymiany źródła ciepła, ale przede wszystkim trwałe ograniczenie wydatków gospodarstw domowych na ogrzewanie.
Więcej o Czystym Powietrzu przeczytasz w Bizblog Spider’s Web
Sukcesem Czystego Powietrza nie jest samo wykonanie termomodernizacji czy wymiana urządzenia. Sukcesem jest dom, który po modernizacji zużywa mniej kupowanej energii, a jego mieszkańcy mają niższe i bardziej przewidywalne rachunki. Właśnie taki efekt powinien przesądzać o kierunku publicznego wsparcia – nie ma cienia wątpliwości Paweł Lachman, prezes PORT PC.
Dziennikarz serwisu Bizblog.pl. Zawodowo pisze już od ćwierć wieku. Dawniej m.in. Goniec Górnośląski, Dziennik Zachodni, Magazyn Gospodarczy „Fakty”. Współpracował m.in. z Miesięcznikiem Finansowym „Bank”. Zajmuje się głównie sprawami gospodarczymi - z obszaru energetyki i jej transformacji. Pisze o górnikach, hutnikach, energetykach, odnawialnych źródłach energii, a także o polityce jądrowej, czy przyszłej strategii wodorowej. Nie obce mu są też tematy związane ze skutkami biznesowymi następujących już zmian klimatu. Specjalizuje się również w kwestiach związanych z usytuowaniem prawnym tak marihuany rekreacyjnej, jak i jej medycznej odmiany.