górnictwo

Jeszcze kilka lat temu wieść o rozpoczęciu podziemnego protestu przez górników stałaby się na wiele godzin tematem numer jeden w mediach. Niezależnie od temperatury wydarzeń pobocznych. Dzisiaj to już taki sobie news. Wczoraj górnicy przegrali.

Zaostrza się podziemny protest górników. Kulminacją ma być piątkowa manifestacja w Rudzie Śląskiej. Tymczasem do Katowic jedzie pełnomocnik rządu ds. górnictwa. Chce rozmawiać o „elastyczności” ich wynagrodzeń. To może oznaczać obniżki pensji, czym górnicy raczej nie będą zachwyceni.

Z jednej strony Ministerstwo Klimatu chce, żebyśmy zaczęli żegnać węgiel już od 2030 r., a z drugiej rzecznik rządu mówi o kilkudziesięcioletnim procesie restrukturyzacji kopalń. A to znaczy tylko jedno: konkretnego, ujednoliconego planu dla górnictwa po prostu nie ma.

Część górników z kopalni „Pokój”, „Wujek” i „Halemba” została po swojej szychcie na dole. To może oznaczać tylko jedno: właśnie rozpoczął się strajk górników. Najbliższe godziny i dni pokażą, jaką skalę osiągnie akcja protestacyjna.

Sytuacja w przemyśle wydobywczym, a teraz także w hutnictwie, przypomina coraz bardziej sejmowy kryzys. I tu i tu właśnie przed nami bardzo ostry wiraż. Przy wspólnym wysiłku można jeszcze jakimś cudem wyprowadzić rozpędzonego rzęcha na prostą. Ale w tej chwili bardziej prawdopodobne jest czołowe zderzenie. Pogotowie strajkowe stało się faktem.

W tym samym czasie kryzys ogarnął górnictwo, energetykę i rząd. Zwykle, gdy górnictwo znajdowało się w kryzysie, na ratunek śpieszyła energetyka. Jednak tym razem obie branże znalazły się w trudnym położeniu.

O przyszłości polskiego górnictwa i całej energetyki oraz o tym, co może stać się w nadchodzącym tygodniu rozmawiamy z Jarosławem Grzesikiem, przewodniczącym Krajowego Sekretariatu Górnictwa i Energetyki NSZZ „Solidarność”.

Jeżeli premierowi Mateuszowi Morawieckiemu wydawało się, że górnicy w swoich apelach nieco przesadzają i że wystarczy przyjechać do Katowic i ich znowu udobruchać pięknymi słowami, chyba był w błędzie. Najnowszy komunikat central związkowych w PGG pokazuje, że miło to już było i raczej już nie będzie.

Polska Grupa Górnicza niemal na pewno nie sprzeda zakontraktowanych na ten rok 7 mln ton węgla dla polskich elektrowni. W państwowej spółce może niedługo zabraknąć pieniądze na opłaty ZUS i pensje. Tymczasem import dużo tańszego zagranicznego węgla trwa w najlepsze.

Górnicy mają już dość. I wicepremiera Jacka Sasina, i udawanych rozmów z rządem. Dają ostatnią szansę premierowi Mateuszowi Morawieckiemu: albo usiądzie z nimi przy jednym stole, albo zorganizują strajk w całym regionie. Szefowi rządu dają tydzień.

Ocena dotychczasowych rozmów z rządem i możliwa decyzja o reaktywowaniu Międzyzwiązkowego Komitetu Protestacyjno-Strajkowego w województwie śląskim – tym zajmą się związkowcy w Katowicach. Z kolei w stolicy Dolnego Śląska organizowane jest spotkanie Komitetów Protestacyjno-Strajkowych Kopalń i Elektrowni lokalizacji Bełchatów i Turów. 

Rządowe krzesło pełnomocnika ds. energetyki i górnictwa, nawet w dobie zbliżającej się rekonstrukcji należy zdecydowanie do jednych z najgorętszych. Tylko w tym roku zasiada już na nim trzecia osoba. A planu na przyszłość dla polskich kopalń jak nie było, tak dalej nie ma.

Polska Grupa Górnicza (PGG) jest na skraju bankructwa. Związkowcy łapią się ostatniej deski ratunku i piszą list do premiera Mateusza Morawieckiego i śląskich parlamentarzystów. Ale były szef rządu Jerzy Buzek radzi: lepiej się dostosować niż walczyć o przegraną sprawę.

Jeszcze rok temu Polska Grupa Górnicza wskazywała lokalizacje na instalacje pozwalające zgazować węgiel. To miał być ratunek dla zwijającego się powoli, ale systematycznie polskiego górnictwa. Sęk w tym, że zdaniem ekspertów to coraz mniej opłacalna przy obecnych cenach węgla.

Rada Nadzorcza Węglokoksu odwołała Adama Gorszanowa ze stanowiska wiceprezesa. To kolejna odsłona sprzątania górniczego padołu i wewnątrzpartyjnych utarczek w polskiej branży węglowej.

Po drugim spotkaniu zespołu rządowo-społecznego jest już raczej pewne, że z końcem września żadnego planu nie zobaczymy. Na razie obie strony wydają się bardziej oddalać niż przybliżać do wspólnego stanowiska. Górnicy o zamykaniu kopalń nie chcą słyszeć i oczekują ustawy, która zablokuje import węgla.

Koniec wakacji dla rządu. W górnictwie wrze coraz bardziej. W Katowicach zorganizowano drugą turę rozmów zespołu rządowo-społecznego. W tym samym czasie górnicy z kopalń i elektrowni zależnych od Polskiej Grupy Energetycznej (PGE) zorganizowali w Warszawie manifestację.

Z jednej strony podpisują z Amerykanami umowę dotyczącą energii jądrowej, z drugiej boją się powiedzieć górnikom, że nadszedł czas zamykania kopalń. Tę dziwną grę w dwa ognie ilustrują plany dotyczące pełnomocnika ds. restrukturyzacji górnictwa. Ma zniknąć z rządu, a zastąpi go inny pełnomocnik, już bez „górnictwa” w nazwie. To chyba nie przypadek.

Ministerstwo Aktywów Państwowych organizuje drugie spotkanie zespołu rządowo-społecznego, który ma wypracować kierunki rozwoju na przyszłość dla polskiego górnictwa. Coraz więcej jednak wskazuje na to, że decyzja o zamykaniu kopalń już zapadła, tylko trzeba ją odpowiednio „sprzedać”.

Ministerstwo Aktywów Państwowych jeszcze nie podjęło decyzji o organizowaniu zdalnego spotkania z górnikami, ale w mediach społecznościowych zaczyna się dyskusja o tym, kto powinien zasiadać w tym zespole. A do tego wszystkiego rząd po cichu coraz mocniej idzie w energetykę jądrową.