Opakowania oddawane w ramach systemu kaucyjnego liczone są już w miliardach sztuk. Nie obywa się jednak bez wpadek. Tą bodaj największą jest wciskanie nam przez sklepy czasowych voucherów zamiast gotówki. Często o nich zapominamy i w ten sposób tracimy pieniądze.
Zdaniem Pauliny Hennig-Kloski, minister klimatu i środowiska, nasz system kaucyjny ma się coraz lepiej. Oddajemy coraz więcej opakowań, a kaucyjne zwroty wydają się coraz bardziej być nowym zwyczajem Polaków. Potwierdzać mają to liczby.
Mamy kolejny ważny rekord systemu kaucyjnego. W czerwcu zwrócono 700 mln opakowań! W pół roku, do końca czerwca, łączna zbiórka wyniosła więc 2,3 mld opakowań. Te opakowania nie wylądowały w żółtych workach czy w lasach - chwali się w social mediach szefowa Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKiŚ).
Można się spodziewać, że w okresie wakacyjnym nasz system kaucyjny będzie miał jeszcze lepsze wyniki, ze względu na większą liczbę spożywanych napojów. Potem zaś przyjdzie czas na oczekiwaną decyzję w sprawie szkła jednorazowego. Dowiemy się, czy kaucja obejmie również tzw. alkoholowe „małpki”, czyli małe butelki z wysokoprocentowym alkoholem do pojemności 200 ml.
System kaucyjny w każdym sklepie?
Polski system kaucyjny coraz bardziej przypomina dobrze rozpędzony pociąg, który po początkowo być może zbyt mozolnym tempie, teraz nabrał właściwej prędkości. Rośnie nie tylko liczba oddawanych w ten sposób opakowań.
Mamy już 64 tys. punktów zwrotów, z czego 34 tys. to punkty w małych jednostkach handlowych. W 14 tys. punktów działają automaty kaucyjne, w których zebrano aż 87 proc. opakowań. Operatorzy uruchamiają również automaty poza sklepami. Można je już spotkać przy plażach czy w miejscu imprez masowych - wylicza Paulina Hennig-Kloska.
Mimo tak dobrych wyników wiadomo, że polski system kaucyjny czekają po wakacjach zmiany, tylko nie wiadomo w jak dużym zakresie. Mówi się na przykład o rozszerzeniu tego mechanizmu też na mniejsze sklepy - do 200 metrów kwadratowych powierzchni. Przypomnijmy, że dzisiaj mogą one włączyć się do systemu kaucyjnego dobrowolnie. Większe placówki handlowe już takiego wybory nie mają. Wszystko dlatego, że nadal na mapie Polski możemy bez problemu znaleźć gminy, gdzie nie działa ani jeden punkt zwrotu. I rząd chce to zmienić. Cały czas na stole jest też opcja włącznie do systemu kaucyjnego kolejnej frakcji opakowań.
Szkło jednorazowe, czyli prace nad ustawą jesienią
O jakich dokładnie opakowaniach mowa? Te ze szkła jednorazowego. Chodzi głównie o alkoholowe „małpki”, których sprzedaje się - jak wylicza Karol Stec, prezes zarządu Związku Pracodawców Polski Przemysł Spirytusowy - nawet 1,4 mln sztuk dziennie i które bardzo skutecznie zaśmiecają nasze otoczenie. Wcześniej padła deklaracja, że decyzja w tej sprawie ma zapaść po wakacjach. Teraz już wiemy, że trzeba będzie czekać do jesieni.
Takie plany mamy i przygotowujemy się koncepcyjnie, prace nad tą ustawą rozpoczną się dopiero jesienią - zapowiedziała Anita Sowińska, wiceministra klimatu i środowiska, w trakcie posiedzenia sejmowej Komisji Gospodarki i Rozwoju.
Włącznie tych małych butelek po alkoholu do systemu kaucyjnego może skończyć się karczemną awanturą. Wiadomo, że sprzeciwia się temu branża, która przede wszystkim uważa, że nie jesteśmy na taki krok przygotowani logistycznie. Nie wiadomo, w jaki sposób zakończy się to przeciąganie liny.
Ale przykład z Walii wskazuje, że łatwo nie będzie. Tamtejsze władze chcą włączyć szkło do systemu kaucyjnego - w odróżnieniu od reszty Wielkiej Brytanii. Dlatego branża już wywiera presję na zmienę tej decyzji, która ma być bardzo kosztowna, zwłaszcza dla mniejszych przedsiębiorców, których może nie stać na produkcję oddzielnych opakowań.
Trzeba uszczelnić zwrot kaucji
Ale ewentualne włącznie do systemu kaucyjnego szkła jednorazowego, to niejedyny kłopot MKiŚ. W pierwszej kolejności bowiem cały mechanizm trzeba uszczelnić. Dane z aplikacji Pan Paragon nie pozostawiają żadnych złudzeń. Statystyczny konsument ma nabywać miesięcznie ok. 15 plastikowych opakowań oraz 12 puszek z kaucją. W ten sposób, w skali roku, w kaucji zamrożonych może być nawet 160 zł. A przecież bardzo często zdarza się tak, że o voucherze kaucyjnym najzwyczajniej w świecie zapominamy i ta kaucja nam po prostu przepada.
Więcej o systemie kaucyjnym przeczytasz w Bizblog Spider’s Web
Dla wielu konsumentów największym wyzwaniem nie jest samo oddawanie opakowań, ale późniejsze zarządzanie papierowymi voucherami - przekonuje Antonina Grzelak z aplikacji PanParagon.
Być może najlepszym w tym względzie rozwiązaniem będzie oparcie się o pierwotne regulacje naszego systemu kaucyjnego, które jednoznacznie wskazywały, że zwrot kaucji ma odbywać się wyłącznie w formie gotówki. Niestety, największe sklepy tego nie posłuchały i do tej pory kaucję traktują, jako dobrą okazję do zachęcania do kolejnych zakupów u siebie.
Dziennikarz serwisu Bizblog.pl. Zawodowo pisze już od ćwierć wieku. Dawniej m.in. Goniec Górnośląski, Dziennik Zachodni, Magazyn Gospodarczy „Fakty”. Współpracował m.in. z Miesięcznikiem Finansowym „Bank”. Zajmuje się głównie sprawami gospodarczymi - z obszaru energetyki i jej transformacji. Pisze o górnikach, hutnikach, energetykach, odnawialnych źródłach energii, a także o polityce jądrowej, czy przyszłej strategii wodorowej. Nie obce mu są też tematy związane ze skutkami biznesowymi następujących już zmian klimatu. Specjalizuje się również w kwestiach związanych z usytuowaniem prawnym tak marihuany rekreacyjnej, jak i jej medycznej odmiany.