Polska i Europa nie nadążają z sieciami. Panele i pompy czekają w kolejce
Ember pochylił się nad przepustowością unijnych sieci energetycznych. Nie jest z tym najlepiej, co bezpośrednio uderza w OZE. W Polsce odczuwają to gospodarstwa domowe, które chcą skręcić w kierunku fotowoltaiki, czy pomp ciepła, ale nie mogę tego zrobić.
Jedna strona w polsko-polskiej wojnie toczonej od lat uważa, że polityka klimatyczna UE stacza nasz kraj na ekonomiczne dno. OZE zaś to tylko kaprys, który nawet nie ma porównania z paliwami kopalnymi, zwłaszcza z węglem, który był, jest i będzie zawsze z nami. Druga z kolei twierdzi dokładnie odwrotnie i naszą szansę na przyszłość widzi wyłącznie w zielonej energii, akcentując chociażby zdrowotne efekty emisji. I przekonuje, że przedłużająca się w nieskończoność transformacja energetyczna grozi węglowej Polsce wyjątkowo wysokimi rachunkami za ogrzewanie i nie tylko. Tymczasem najnowsza analiza think tanku Ember wskazuje, że na razie ten spór na tle całej UE wstrzymuje kiepska kondycja sieci przesyłowych.
Co najmniej 120 GW planowanych projektów odnawialnych źródeł energii w Europie jest zagrożonych z powodu ograniczeń sieci. Połowa krajów raportujących dane sieciowe nie ma wystarczającej przepustowości sieci do podłączenia nowych generacji energii - twierdzą analitycy Ember.
Największe ograniczenia mają dotyczyć ośmiu państw członkowskim, wśród których znalazła się też Polska. Przypomnijmy, że tylko w zeszłym roku, m.in. przez ograniczenia sieciowe, ograniczone aż ponad 1 TWh energii z OZE.
Coraz większy impas między OZE a sieciami
Ember uważa, że bezpieczeństwo energetyczne Europy zależy od zmniejszenia uzależnienia od importowanych paliw kopalnych poprzez elektryfikację i szybką ekspansję rodzimych OZE. Ale analiza dostępnej przepustowości sieci pokazuje, że te nie są w pełni przygotowane do takich zielonych wyzwań.
Sieci będą decydować o powodzeniu misji Europy, polegającej na uniezależnieniu się od importowanych paliw i rozbudowie bazy przemysłowej. Gotowość sieci jest obecnie wskaźnikiem gotowości gospodarczej, a nie kwestią techniczną. Same ambicje nie przeniosą elektronów - komentuje Elisabeth Cremona, Starszy Analityk ds. Energii w Ember.
Dlatego sporo OZE utknęło w kolejkach połączeń. I jeżeli nie dojdzie do wdrożenia rozwiązania umożliwiających podłączenia OZE, to do 2030 r. będziemy mieli niedobór 120 GW zielonej energii. Ember przyznaje, że to wyzwanie najprawdopodobniej jest jeszcze większe, chociażby dlatego, że takie kraje jak Niemcy, czy Włochy nie publikuje danych dotyczących mocy sieci.
Największa luka między planowanym rozwojem odnawialnych źródeł energii a dostępną mocą sieci występuje na poziomie przesyłu, gdzie całkowity niedobór wynosi 104 GW - wskazuje Ember.
Polskie gospodarstwa domowe i kłopot z zieloną energią
Z raportu Ember wynika, że w takich krajach jak Austria, Bułgaria, na Łotwie, w Holandii, Polsce, Portugalii, Rumunii i na Słowacji dostępna moc sieci może obsłużyć mniej niż 10 proc. energii odnawialnej planowanej do 2030 r. Jaki to może mieć wpływ na przysłowiowego Kowalskiego w Polsce? Całkiem spory. Bo to dla części gospodarstw domowych w naszym kraju może to oznaczać kłopot z instalacją paneli fotowoltaicznych, czy pompy ciepła.
Tylko jeden z pięciu głównych polskich operatorów systemów dystrybucyjnych zgłasza dostępność mocy na potrzeby popytu, a dane wskazują, że tylko 2 do 3 proc. jego klientów może być zaspokojonych - czytamy w analizie Ember.
Więcej o OZE przeczytasz w Bizblog:
Jak jest na to rada? Analitycy podpowiadają, że nie ma sensu czekać na nowe linie energetyczne, lepiej sięgnąć po rozwiązania przewodowe - obejmujące technologie usprawniające działanie sieci - które mogą odblokować do 185 GW mocy obliczeniowej sieci na potrzeby nowego zapotrzebowania. Ale potrzebna jest też zmiana przepisów prawa.
Krajowe reformy procesów przyłączania do sieci są niezbędne, aby wyeliminować zaległości, wyeliminować projekty spekulacyjne lub dublujące się oraz przesunąć opłacalne projekty na początek kolejki - nie ma wątpliwości Ember.
