Budownictwo miało rosnąć, a mamy głębokie tąpnięcie. Ekonomiści szukają winnego
Zamiast oczekiwanego wzrostu o 2,4 proc. przyszedł spadek i to aż o 9 proc. Powiedzieć, że wrześniowa produkcja budowlano-montażowa mocno rozczarowała, to nic nie powiedzieć. Część ekonomistów liczy, że po zaburzeniach związanych z rozliczaniem robót nadejdzie odbicie. W danych widać jednak słabość wykraczającą poza jeden miesiąc: wartość remontów spadła od początku roku o ponad jedną czwartą.
Po sierpniowym wzroście o 6,6 proc. rok do roku wrzesień przyniósł gwałtowny zwrot. Produkcja budowlano-montażowa spadła o 9 proc., a wynik był o 11,4 pkt proc. słabszy od prognozy rynkowej. GUS odnotował spadki we wszystkich trzech działach budownictwa.
W porównaniu z sierpniem produkcja zwiększyła się wprawdzie o 3 proc., ale po wyeliminowaniu czynników sezonowych obraz jest zdecydowanie słabszy: -7,3 proc. miesiąc do miesiąca i -7,2 proc. rok do roku.
Ile spadku wyjaśniają rozliczenia?
Przedsiębiorstwa wskazują, że spadki mają związek m.in. z wyraźną nieregularnością rozliczeń i efektem bazy (wysoka wartość produkcji wykazana we wrześniu 2025 r.) – zauważa w komunikacie GUS.
GUS mierzy wartość sprzedanych robót budowlanych, dlatego termin rozliczenia dużego etapu inwestycji może wpływać na to, w którym miesiącu firma wykaże jego wartość w danych. W praktyce takie przesunięcia mogą podbić jeden miesięczny odczyt i obniżyć kolejny, nawet jeśli prace na budowie przebiegają płynniej. Urząd nie podaje jednak, za jaką część wrześniowego spadku mogą odpowiadać rozliczenia. Na tę niepewność zwracają uwagę ekonomiści Pekao.
Podobnie, jak w lipcu, nie wiemy, w jakim stopniu to wynika z nieregularności rozliczeń (to tegoroczna nowość) – zauważają analitycy banku.
Remonty słabną od miesięcy
Wartość robót remontowych zmniejszyła się we wrześniu o 25,2 proc. rok do roku. Za dziewięć miesięcy spadek sięga już 28,3 proc. Tak słaby wynik za okres styczeń–wrzesień pokazuje, że problemy tego sektora wykraczają daleko poza ostatni odczyt.
Więcej naszych wpisów o budownictwie
Największy spadek dotknął przedsiębiorstwa zajmujące się wznoszeniem budynków. Ich produkcja była o 19,2 proc. niższa niż rok wcześniej. W firmach wykonujących roboty budowlane specjalistyczne spadek wyniósł 6,1 proc., a przy budowie obiektów inżynierii lądowej i wodnej, czyli m.in. dróg, mostów czy sieci infrastrukturalnych – 4,1 proc.
Roboty inwestycyjne zanotowały we wrześniu spadek o 2,2 proc. rok do roku, ale od początku roku ich wartość pozostaje o 5,7 proc. wyższa niż przed rokiem. To istotny punkt odniesienia przy ocenie perspektyw inwestycji. Łącznie cała produkcja budowlano-montażowa zmniejszyła się w okresie styczeń–wrzesień o 4,7 proc.
mBank liczy na październik. ING studzi optymizm
Ekonomiści mBanku spodziewają się poprawy już w następnym odczycie.
Komentarz GUS wskazuje, że wyniki podobnie jak w lipcu obarczone są problemami nieregularnych rozliczeń – w październiku powinniśmy zobaczyć odbicie – oceniają.
Jednocześnie wskazują na utrzymującą się słabość budowy budynków. Ich zdaniem niższe nakłady w budownictwie komercyjnym będą obciążać wyniki przez kolejne miesiące. PKO BP również zakłada, że wpływ nieregularnych rozliczeń i efektu bazy będzie przejściowy.
Zakładamy, że są to czynniki przejściowe, a kolejne miesiące przyniosą powrót produkcji budowlanej do wzrostów.
ING zwraca z kolei uwagę, że sierpniowy wzrost w budownictwie zbiegł się z kulminacją prac infrastrukturalnych związaną, według ekonomistów banku, z finalizacją Krajowego Planu Odbudowy. Wrześniowy spadek skłania ich do ostrożniejszej oceny perspektyw inwestycji.
Dane nieco tonują optymistyczne oczekiwania na mocny wzrost inwestycji w br. – komentują.
Na rynku mieszkań także słabszy wrzesień
Osobne dane GUS o budownictwie też nie napawają optymizmem. We wrześniu oddano do użytkowania 17 tys. mieszkań, o 6,5 proc. mniej niż rok wcześniej. U deweloperów spadek wyniósł 8,2 proc. Pozwolenia na budowę i zgłoszenia z projektem budowlanym objęły 22,7 tys. mieszkań, o 6,1 proc. mniej niż przed rokiem. Wyniki za całe dziewięć miesięcy pozostają jednak dodatnie: liczba mieszkań oddanych wzrosła o 3,1 proc., tych, których budowę rozpoczęto – o 4,5 proc., a objętych pozwoleniami lub zgłoszeniami – o 12,3 proc.
Dane o produkcji budowlano-montażowej są wstępne, dotyczą robót realizowanych w kraju przez przedsiębiorstwa budowlane, w których pracuje co najmniej 10 osób. Zmiany produkcji podano w cenach stałych.
Szef redakcji Bizblog.pl. W mediach od 30 lat. Pisze o małym biznesie, podatkach i finansach osobistych. Do Spidersweb.pl przeszedł z Wirtualnej Polski, gdzie najpierw był szefem wydawców Money.pl, a potem zastępcą redaktora naczelnego. Pierwszą posadę w mediach dostał w „Gazecie Wyborczej”, pracował w „Pulsie Biznesu”, „Życiu”, miesięczniku „Pieniądz”, „Businessman Magazine”, Miesięczniku Finansowym „BANK”. W tym ostatnim był redaktorem prowadzącym kilku edycji prestiżowych raportów „Największe banki w Polsce“ oraz „IT@BANK”.