Straciliśmy miliardy. Oto rachunek dla polskich kierowców
Raz Waszyngton z Teheranem mają być na ostatniej prostej do porozumienia, a raz wizja zakończenia konfliktu na Bliskim Wschodzie szybko się oddala. Cieśnina Ormuz nadal pozostaje zamknięta, a droższe paliwa coraz bardziej obciąża kieszenie kierowców. Fundacja Instrat policzyła, ile to kosztuje tankujących w Polsce.
Chociaż cena ropy Brent spadła poniżej 100 dol. i teraz wyceniana jest na 94–95 dol., to dalej jesteśmy na poziomach cenowych zdecydowanie wyższych od tych obowiązujących rok temu, kiedy ropa Brent kosztowała ok. 63 dol. Z gazem ziemnym jest podobnie. Na holenderskiej giełdzie jedna megawatogodzina błękitnego paliwa sprzedawana jest teraz za ok. 46 euro, a pod koniec maja 2025 r. obowiązywała cena 32–33 euro. W oczywisty sposób przeciągający się kolejny miesiąc konflikt na Bliskim Wschodzie obciąża kieszenie kierowców. Nowa analiza Fundacji Instrat „Rachunek za uzależnienie” podaje konkretne liczby.
Nie wiemy, ile jeszcze ten konflikt potrwa. Musimy uniezależnić się od importu ropy i gazu oraz postawić na elektryfikację krajowego transportu. Im więcej aut elektrycznych napędzanych polską energią ze słońca i wiatru, tym pewniejsza będzie cena za przejechany kilometr i więcej pieniędzy zostanie w naszej gospodarce - przekonuje główny autor analizy Michał Grabka.
Kierowcy płacą krocie za konflikt na Bliskim Wschodzie
Fundacja Instrat podkreśla, że chociaż rządowy pakiet „Ceny Niższe Paliw” - który na razie obowiązuje tylko do końca maja, chociaż Miłosz Motyka, minister energii, już sugeruje jego przedłużenie do co najmniej połowy czerwca br. - obniżył ceny paliw dla konsumentów, to przedsiębiorstwa nie odczuły jego korzyści w tym samym stopniu. A najbardziej skutki zablokowanej Cieśniny Ormuz uderzyły w firmy korzystające z oleju napędowego. Dla nich paliwo podrożało o 1,77 zł.
Wzrost cen diesla jest wyższy niż Pb95 ze względu na to, że Europa jest importerem netto paliwa. Odczuwalne koszty dla firm wzrosły bardziej, ponieważ dla nich obniżka VAT jest obojętna - i tak go odliczają - czytamy w analizie Fundacji Instrat.
Wyliczenia są jednoznaczne: dodatkowe koszty poniesione na zakup paliw przez kierowców i Skarb Państwa w naszym kraju od 28 lutego do 15 maja 2026 r. wyniosły 10 mld zł. Tylko do połowy maja budżet państwa stracił na pakiecie CPN prawie 2 mld zł.
Mimo to nie przeznaczono ani złotówki na zabezpieczenie kraju przed podobnymi wstrząsami w przyszłości - akcentują autorzy opracowania.
Trzeba zmniejszyć zależność od importowanych paliw kopalnych
Fundacja Instrat rekomenduje, żeby z 6 mld zł wpływów z zapowiadanego podatku od zysków nadzwyczajnych sektora paliwowego (windfall tax), nad którym obecnie pracuje Ministerstwo Finansów, przeznaczyć na działania zmniejszające zależność Polski od importowanych paliw kopalnych. I ma konkretne propozycje.
Chodzi m.in. o rozwój społecznego leasingu europejskich pojazdów elektrycznych w miesięcznej cenie najmu do 450 zł – na wzór francuskiego programu, który umożliwia dostęp do elektromobilności także gospodarstwom domowym o niższych dochodach. A także o wprowadzenie obniżki podatku VAT do 8 proc. na ładowanie w domu i na publicznych stacjach oraz na rozwój sieci stacji ładowania.
Więcej o kierowcach przeczytasz w Bizblog Spider’s Web
Potrzebujemy zachęt dla obywateli i firm, aby trwale przestawić kierowców na prąd i przede wszystkim elektryfikować logistykę - przekonują analitycy Instrat.
Kolejnym pomysłem jest wprowadzenie jednolitego biletu lokalnego i regionalnego na transport publiczny po preferencyjnej stawce. Na przykład w Niemczech taki bilet kosztuje 63 euro (ok. 267 zł).
Na podstawie prognoz, już za niecałe pięć lat rozwój floty samochodów elektrycznych może doprowadzić do ograniczenia popytu na ropę naftową w Unii Europejskiej o co najmniej 1 mln baryłek dziennie, czyli o prawie 10 proc.. Wraz z rozwojem elektromobilności stopniowo będzie wzrastać również niezależność energetyczna Polski - nie ma wątpliwości Aleksander Rajch, członek zarządu Polskiego Stowarzyszenia Nowej Mobilności.
