Ślub, dziecko, pogrzeb. Pracodawca musi dać wolne
Urlop okolicznościowy to szczególny rodzaj zwolnienia od pracy przysługujący pracownikowi w związku z ważnymi wydarzeniami w życiu prywatnym i rodzinnym. Sprawdź, kiedy i w jakim wymiarze przysługuje.
Czym jest urlop okolicznościowy i kto może z niego skorzystać?
Urlop okolicznościowy nie jest uregulowany bezpośrednio w Kodeksie pracy jako odrębny typ urlopu, lecz wynika z przepisów wykonawczych dotyczących usprawiedliwiania nieobecności w pracy. Zgodnie z przyjętą definicją są to dni wolne, które pracownik może uzyskać w określonych okolicznościach. Co ważne, jest to uprawnienie pracownicze, zatem nie należy się zleceniobiorcom ani przedsiębiorcom. Pracownik w czasie jego trwania zachowuje prawo do wynagrodzenia.
Wymiar urlopu okolicznościowego
Wymiar urlopu okolicznościowego zależy od rodzaju zdarzenia. Pracownikowi przysługują:
- swa dni zwolnienia od pracy - w przypadku: ślubu pracownika, urodzenia się jego dziecka oraz zgonu i pogrzebu małżonka, dziecka, ojca, matki, ojczyma lub macochy,
- jeden dzień zwolnienia od pracy - w przypadku: ślubu dziecka pracownika oraz zgonu i pogrzebu siostry, brata, teściowej, teścia, babki, dziadka, a także innej osoby pozostającej na utrzymaniu pracownika lub pod jego bezpośrednią opieką.
Wskazane dni nie muszą być wykorzystane dokładnie w dniu wydarzenia, jednak powinny pozostawać w bezpośrednim związku czasowym z daną okolicznością. Istnieje więc możliwość wybrania jednego dnia wolnego przed ślubem i jednego po uroczystości, na co często decydują się pary, których data ślubu przypada w sobotę. Oczywiście, między okolicznością, na jaką jest udzielany urlop, a dniem jego wybrania, musi być pewien związek. Trudno oczekiwać, że pracodawca udzieli wolnego kilka miesięcy po wydarzeniu.
Zasady udzielania urlopu okolicznościowego
Aby skorzystać z urlopu okolicznościowego, pracownik powinien złożyć wniosek do pracodawcy, wskazując przyczynę nieobecności. Pracodawca ma prawo zażądać dokumentu potwierdzającego dane zdarzenie, np. aktu małżeństwa, aktu urodzenia dziecka lub aktu zgonu. Odmowa udzielenia urlopu okolicznościowego w sytuacji spełnienia przesłanek ustawowych stanowi naruszenie przepisów prawa pracy. Na ogół pracodawcy zgadzają się na to, aby pracownik wybrał wolne w dniu, w którym ma miejsce wydarzenie (np. ślub lub pogrzeb). Niemniej jednak warto zgłosić chęć skorzystania z urlopu z wyprzedzeniem, jeśli oczywiście dane zdarzenie w ogóle można przewidzieć.
Więcej o urlopach przeczytasz na Bizblog.pl:
Urlop okolicznościowy a inne formy zwolnień
Urlop okolicznościowy należy odróżnić od urlopu na żądanie, urlopu bezpłatnego czy zwolnień od pracy z tytułu siły wyższej. Każda z tych instytucji ma odmienny cel i podstawę prawną. Co istotne, urlop okolicznościowy nie pomniejsza puli urlopu wypoczynkowego przysługującego pracownikowi. Jest to swego rodzaju dodatek, w którego można skorzystać w konkretnych sytuacjach. Co ważne, pracodawca nie może odmówić urlopu okolicznościowego np. pracownikowi, który zawiera małżeństwo po raz drugi, nawet jeśli za pierwszym razem również skorzystał on z przysługujących mu uprawnień.
