Dla wielu młodych ludzi podejmujących wakacyjne zatrudnienie będzie to pierwsza praca i pierwszy kontakt z prawami oraz obowiązkami pracownika. Czy praca bez umowy to dobry pomysł? Ile przerw przysługuje pracownikowi? Co tak naprawdę należy do jego obowiązków? To tylko część pytań, z którymi mierzą się młodzi pracownicy.
Brak doświadczenia i nieprzemyślane decyzje mogą prowadzić do wielu błędów, których konsekwencje mogą być odczuwalne także w późniejszych latach, a tego bardzo łatwo uniknąć.
Pierwsza praca zostaje z nami na długo. To od niej często zależy, czy młody człowiek nabierze zaufania do rynku pracy, czy wręcz przeciwnie, zniechęci się po pierwszych złych doświadczeniach – mówi Krzysztof Inglot, prezes Polskiego Stowarzyszenia Outsourcingu, ekspert rynku pracy, założyciel Personnel Service.
Rady dla nowych pracowników
Praca na wakacje najczęściej kojarzy się ze studentami, którzy chcą podreperować swój budżet. Sezonowe zatrudnienie podejmują jednak także 15- i 16-latkowie, którzy mogą wykonywać lekkie prace m.in. w handlu, gastronomii, hotelarstwie czy przy organizacji wydarzeń. Warto jednak pamiętać, że osoby poniżej 16. roku życia nie mogą pracować dłużej niż 6 godzin dziennie.
Przy akceptowaniu umowy o pracę warto się zatrzymać i dokładnie sprawdzić, gdzie będzie wykonywana praca, dla kogo oraz na jakich warunkach. Wysokie wynagrodzenie nie zawsze oznacza dobrą ofertę. Rzetelna oferta powinna jasno określać pracodawcę, miejsce wykonywania pracy, zakres obowiązków oraz formę zatrudnienia. Im mniej konkretów, tym większą należy zachować ostrożność.
Więcej wpisów na temat rynku pracy
Dużą wartość mają również opinie na temat pracodawcy w internecie, mediach społecznościowych oraz na portalach z ocenami firm. Eksperci z Personnel Service zaznaczają, że szczególną uwagę warto zwrócić na terminowość wypłat wynagrodzenia, sposób podpisywania umów oraz zgodność rzeczywistych warunków pracy z treścią ogłoszenia.
Na co się nie zgadzać
Praca bez umowy to jedno z największych zagrożeń dla młodych pracowników, ponieważ może prowadzić do problemów z otrzymaniem wynagrodzenia, utrudniać potwierdzenie zdobytego doświadczenia oraz nie zapewnia ochrony w przypadku sporu z pracodawcą. Umowa powinna określać m.in. wysokość wynagrodzenia, zakres obowiązków, miejsce wykonywania pracy oraz czas zatrudnienia.
Przed rozpoczęciem pracy warto również dowiedzieć się, kiedy zostanie wypłacone pierwsza pensja oraz na jakich zasadach będzie ona rozliczana. Szczególną ostrożność należy zachować, gdy pracodawca proponuje wypłatę wynagrodzenia „do ręki” bez podpisania umowy lub rozliczenia zatrudnienia. W przypadku uczniów i studentów korzystających z ulgi dla młodych nie oznacza to dodatkowego zysku, a może pozbawić pracownika ochrony wynikającej z legalnego zatrudnienia.
Krzysztof Inglot zaznacza również, że nie ma nic złego w zadawaniu pytań i zachęca do robienia rozeznania, m.in. przed oraz podczas rozmowy kwalifikacyjnej. To idealny moment, aby rozwiać wszystkie wątpliwości i zapytać o zakres obowiązków.