Nowe zasady stażu już działają. Skończył się okres ochronny
Od 1 maja także w prywatnych firmach zmieniło się liczenie stażu pracy. Do stażu wliczają się okresy na zleceniach lub z własną działalnością gospodarczą. Dla pracowników oznacza to więcej urlopu i wyższe dodatki. Nowe zasady oznaczają nowe obowiązki pracodawców.
Rewolucja w zasadach stażu pracy weszła na dobre od 1 maja. Nowe zasady liczenia stażu zaczęły obowiązywać w firmach prywatnych, które dotąd nie stosowały tych przepisów. Najpierw nowe zasady objęły tylko sektor publiczny, ale teraz także sektor prywatny. Dla pracodawców to nieco więcej obowiązków, ale dla pracowników realne korzyści.
Dłuższy staż pracy
Najważniejsza zmiana polega na rozszerzeniu tego, co wlicza się do stażu pracy. Od maja uwzględniane są także okresy pracy na umowie-zleceniu, prowadzenia własnej działalności gospodarczej oraz współpracy przy niej. To oznacza, że wiele osób formalnie zyska dłuższy staż, choć ich sytuacja zawodowa wcale się nie zmieni.
Dla osób, które są już zatrudnione, oznacza to automatyczne przeliczenie stażu pracy. Jeżeli po uwzględnieniu nowych okresów przekroczy on 10 lat, pracownik zyska prawo do 26 dni urlopu zamiast 20. Co ważne, nie trzeba składać żadnych dodatkowych wniosków, bo zmiana następuje automatycznie z mocy przepisów.
Zmiany obejmą też kwestie finansowe, zwłaszcza tam, gdzie obowiązują dodatki za staż pracy lub nagrody jubileuszowe. Maj będzie pierwszym miesiącem, za który należy wypłacać świadczenia według nowych zasad. Wyższy staż oznacza bowiem wyższy procent dodatku albo szybsze nabycie prawa do nagrody.
Warto zwrócić uwagę, że pracownik może dostarczyć dokumenty potwierdzające wcześniejsze okresy pracy w dowolnym momencie, na przykład w czerwcu. Nie wpływa to na samo prawo do świadczeń, które powstaje od ustawowej daty. Jeśli z dokumentów wynika wyższy staż już na dzień 1 maja, to pracodawca ma obowiązek wypłacić wyrównanie od tej daty.
Więcej wiadomości na temat pracy można przeczytać w Bizblog Spider's Web:
Od maja zaczął się też bieg przedawnienia roszczeń związanych z nowymi przepisami. Dotyczy to na przykład dodatków czy nagród jubileuszowych, do których pracownik nabył prawo po przeliczeniu stażu. To ważna informacja dla osób, które planują dochodzić swoich należności w późniejszym czasie.
Państwowa Inspekcja Pracy podkreśla, że pracodawcy mają obowiązek prawidłowo stosować nowe przepisy od maja. PIP zwraca uwagę na konieczność rzetelnego przeliczania stażu i wypłaty wyrównań. Inspektorzy zapowiadają kontrole, które mają sprawdzić, czy firmy właściwie wdrażają nowe zasady.
Co trzeba zrobić?
Aby skorzystać z nowych przepisów, trzeba będzie potwierdzić swoje okresy pracy. Podstawowym dokumentem będzie zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. ZUS potwierdzi okresy, za które były odprowadzane składki emerytalne, rentowe lub wypadkowe. W większości przypadków wystarczy sam wniosek – bez potrzeby dodatkowych dokumentów.
Jeśli jednak ZUS nie posiada pełnych danych, na przykład w przypadku bardzo starych zleceń, pracownik będzie mógł sam przedstawić dowody. Mogą to być umowy, rachunki, deklaracje podatkowe lub inne dokumenty potwierdzające wykonywanie pracy. ZUS rozpatrzy takie wnioski indywidualnie.
Wniosek o wydanie zaświadczenia można złożyć elektronicznie – przez platformę eZUS. To najprostszy sposób. Wystarczy zalogować się na swoje konto, wypełnić formularz i wskazać okresy, które mają zostać potwierdzone. Co istotne, wniosek można złożyć tylko samodzielnie – pracodawca nie ma prawa zrobić tego w imieniu pracownika.
