Energetyka

Koronawirus sprawił, że większość prognoz opracowanych przed 2020 r. można dzisiaj wyrzucić do śmieci. Nie inaczej jest z przemysłem naftowym. BP skorygowało właśnie przewidywania co do zapotrzebowania na ropę naftową na świecie. Wychodzi na to, że jej szczyt… mógł właśnie minąć.

Po tym, jak rząd dał górnikom, 24 godziny na zaopiniowanie projektu „Polityki energetycznej Polski do 2040 r.” związkowcy ruszyli z rozdawaniem od rana ulotek. Zdecydowana większość jest przygotowana na walkę do końca i na strajk.

W środę, w trakcie dorocznego przemówienia przed Parlamentem Europejskim, szefowa Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen zaproponuje nowy cel klimatyczny dla UE. Chodzi o znacznie bardziej restrykcyjny limit redukcji emisji CO2, co może być nie lada wyzwaniem dla polskiej gospodarki.

Jeżeli premierowi Mateuszowi Morawieckiemu wydawało się, że górnicy w swoich apelach nieco przesadzają i że wystarczy przyjechać do Katowic i ich znowu udobruchać pięknymi słowami, chyba był w błędzie. Najnowszy komunikat central związkowych w PGG pokazuje, że miło to już było i raczej już nie będzie.

Polska Grupa Górnicza niemal na pewno nie sprzeda zakontraktowanych na ten rok 7 mln ton węgla dla polskich elektrowni. W państwowej spółce może niedługo zabraknąć pieniądze na opłaty ZUS i pensje. Tymczasem import dużo tańszego zagranicznego węgla trwa w najlepsze.

Górnicy mają już dość. I wicepremiera Jacka Sasina, i udawanych rozmów z rządem. Dają ostatnią szansę premierowi Mateuszowi Morawieckiemu: albo usiądzie z nimi przy jednym stole, albo zorganizują strajk w całym regionie. Szefowi rządu dają tydzień.

Ocena dotychczasowych rozmów z rządem i możliwa decyzja o reaktywowaniu Międzyzwiązkowego Komitetu Protestacyjno-Strajkowego w województwie śląskim – tym zajmą się związkowcy w Katowicach. Z kolei w stolicy Dolnego Śląska organizowane jest spotkanie Komitetów Protestacyjno-Strajkowych Kopalń i Elektrowni lokalizacji Bełchatów i Turów. 

Patrząc na ostatnie poczynania Brukseli w sprawie nowego pakietu klimatycznego, można odnieść wrażenie, że węgiel dobre czasy ma już dawno za sobą. I być może tak faktycznie jest. Ale jeżeli nawet, to ta zasada dotyczy wyłącznie Starego Kontynentu.

Już nie tylko zaostrzająca się polityka klimatyczna powoduje, że polskie firmy idą w kierunku zielonej transformacji energetycznej. Równie ważne są zmiany polityczne, budowa zielonej prawicy i odebranie monopolu lewicy na ekologię i walkę ze zmianami klimatu.

Sprawdza się najgorszy dla Polski scenariusz. Unijna komisja ochrony środowiska naturalnego, zdrowia publicznego i bezpieczeństwa żywności (ENVI) proponuje zwiększyć limit redukcji emisji CO2 do 2030 r. już nie o 40, ale o 60 proc. w porównaniu z emisją z 1990 r. Energetycy nie mają wątpliwości: za 3-4 lata zaleje nas fala bankructw.

Mały reaktor jądrowy SMR zaprojektowany przez NuScale Power jako pierwszy w historii uzyskał końcowy raport oceny bezpieczeństwa (FSER) od amerykańskiej Komisji Regulacji Jądrowych (NRC), który oznacza, że firma może składać wnioski o jego budowę i uruchomienie. To przełomowa decyzja, której rezultatem może być kompletna modernizacja elektrowni atomowych.

Za chwilę procedowany ma być bardziej rygorystyczny pakiet klimatyczny. Wśród proponowanych nowości jest miejsce na nowy byt administracyjny: międzynarodowy zespół ekspertów, który ma być klimatycznym przewodnikiem dla Komisji Europejskiej.

Zaprezentowana przez Ministerstwo Klimatu strategia „Polityka energetyczna Polski do 2040 r.” rozwiewa wątpliwości: węgiel idzie jednak w odstawkę.

PKN Orlen, jako pierwszy koncern paliwowy z Europy Środkowej, zadeklarował cel osiągnięcia neutralności emisyjnej w 2050 roku. Ogłoszona przez polską grupę strategia oparta została na czterech filarach: efektywności energetycznej produkcji, zeroemisyjnej energetyce, paliwach przyszłości oraz zielonym finansowaniu.

Rządowe krzesło pełnomocnika ds. energetyki i górnictwa, nawet w dobie zbliżającej się rekonstrukcji należy zdecydowanie do jednych z najgorętszych. Tylko w tym roku zasiada już na nim trzecia osoba. A planu na przyszłość dla polskich kopalń jak nie było, tak dalej nie ma.

Odnawialne źródła energii przyczynią się do dewastacji środowiska? To niestety możliwy scenariusz. Choć OZE często przedstawiane jest jako remedium na dalsze postępowanie zmian klimatu, o jego ciemnych stronach mówi się już zdecydowanie rzadziej.

Europejski handel uprawnieniami do emisji ma jeszcze bardziej niż do tej pory zmuszać krajowe gospodarki do porzucania paliw kopalnych na rzecz odnawialnych źródeł energii. Do dwutlenku węgla mają dołączyć też inne gazy. To bardzo zła wiadomość dla Polski.

Komisja Europejska opublikowała nową listę surowców krytycznych. Pozostał na niej węgiel koksujący. Nie mogło być lepszej wiadomości dla Jastrzębskiej Spółki Węglowej.

Brak subsydiowania węgla i innych paliw kopalnych po 2025 r., włącznie do handlu emisjami m.in. metanu i podtlenku azotu i nowy cel klimatyczny do 2030 r. jeszcze bardziej ograniczający emisję CO2 - to nowy pakiet klimatyczny, o którym w Katowicach od europosłów usłyszeli górnicy i przedstawiciele sektora energetycznego.

Kwartalny raport Imperial College London dla Drax, jednego z największych brytyjskich producentów energii elektrycznej, przynosi sensacyjne doniesienia. Pandemia pomogła Brytyjczykom nieco odwrócić się plecami od węgla i przy okazji bardziej zaufać odnawialnym źródłom energii.