Czyste Powietrze nie potrafi wstać z kolan. Kopciuchy lubią to
Rząd uparcie maluje trawę na zielono i twierdzi, że program Czyste Powietrze ma się znakomicie. Szkoda tylko, że rzeczywistość z tym się nie za bardzo zgadza, a kolejne doniesienia smogowe przekonują, że to po prostu bujda na resorach.
Przedstawiciele Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKiŚ) nie zaprzestają starań, żeby program Czyste Powietrze - wbrew rzeczywistości - przedstawiać wyłącznie w jak najładniejszych barwach. Podobno udało się rozładować kolejkę nierozpatrzonych jeszcze wniosków. Na początku roku zaległości miały sięgać nawet 1,2 mld zł, a dzisiaj to „tylko” ponad 600 mln zł. Systematycznie ma też rosnąć liczba składanych wniosków do programu co tydzień.
Obecnie w Czystym Powietrzu składanych jest ok. 1 tys. wniosków tygodniowo, program ma przyspieszyć, aby było ich przynajmniej 4 tys. - zapowiedział Krzysztof Bolesta, wiceminister klimatu i środowiska.
Czyste Powietrze ciągle na kolanach
Ale z tym 1000 wniosków składanych tygodniowo w programie Czyste Powietrze, to wiceminister Bolesta lekko przesadził. Bo w tym roku cały czas nie udało się jeszcze wykręcić takiego wyniku. Ostatnie dostępne dane za tydzień od 21 do 27 lutego wskazują, że w tym czasie złożono 886 wniosków. Najlepszy w tym roku wynik, czyli 948 wniosków pochodzi z drugiego tygodnia stycznia. Liczby 1000 nie udało się do tej pory uzyskać i nie wiadomo, kiedy to nastąpi. Informacje wiceministra klimatu i środowiska to na razie więc pobożne życzenia.
Jeżeli nie wyjdzie z potężnego kryzysu zaufania obywateli do instytucji państwa, z czym właśnie mamy do czynienia w programie Czyste Powietrze, te wszystkie techniczne reformy programu nie przyniosą i tak porządnych rezultatów - przekonuje w rozmowie ze SmogLab Andrzej Guła, współzałożyciel i lider Polskiego Alarmu Smogowego.
Przypomnijmy, że po konsultacjach społecznych w sprawie ustawy, która ma pomóc pokrzywdzonym beneficjentom programu Czyste Powietrze, eksperci z Polskiego Alarmu Smogowego oraz prawnicy z Frank Bold zwracali uwagę, że zaproponowane regulacje są niewystarczające. Ich zdaniem bez jakiejkolwiek pomocy pozostaną tysiące najuboższych gospodarstw domowych, którym obecnie wojewódzkie fundusze ochrony środowiska masowo i - jak przekonują eksperci - w nieuprawniony sposób obcinają przyznane wcześniej dofinansowanie.
Chodzi o osoby, którym wojewódzkie fundusze przyznały wcześniej dotacje, inwestycja została już zrealizowana przez wykonawcę, ale potem okazuje się, że fundusz arbitralnie obniżył kwotę dotacji względem kwoty wskazanej we wniosku (a tym samym w umowie dotacji), argumentując to rzekomym zawyżeniem kosztów realizacji przedsięwzięcia - tłumaczy Miłosz Jakubowski, radca prawny z Frank Bold.
Gminy z Mazowsza ze złotem
Tymczasem Polski Alarm Smogowy opublikował dane dotyczące realizacji programu Czyste Powietrze w poszczególnych gminach za 2025 r. Zwycięzcą okazały się gminy z województwa mazowieckiego, których w pierwszej setce było aż 23. Na podium znalazły się również województwa: podlaskie (14 gmin) oraz kujawsko-pomorskie (10 gmin).
Największa liczba starych kotłów w Polsce znajduje się na Mazowszu, dlatego cieszy nas utrzymująca się pierwsza pozycja tego województwa - komentuje Piotr Siergiej, rzecznik PAS.
Na końcu tej tabeli są województwa: dolnośląskie, lubuskie, lubelskie i pomorskie - po 2 gminy w pierwszej setce tego zestawienia. A jak wygląda to z podziałem na gminy? Pierwsze miejsce przypadło w udziale Głuchołazom (województwo opolskie), drugie zajął Hel (województwo pomorskie), a brązowy medal trafił do gminy Lipusz (województwo pomorskie). W rankingu obejmującym program Czyste Powietrze od początku jego działania wygrywa mazowiecki Lutocin: na 1060 domów jednorodzinnych złożono aż 483 wnioski.
Smog nie odpuszcza, wiosna go nie wygoni
I chociaż eksperci z PAS przyznają, ze w ostatniej dekadzie jakość powietrza w Polsce uległa znaczącej poprawie, to dalej jest w tym względzie sporo do poprawienia. Ciągle bowiem jesteśmy krajem z najbardziej zanieczyszczonym powietrzem w UE. Potwierdzają to smogowe doniesienia z ostatnich dni.
Więcej o Czystym Powietrzu przeczytasz w Bizblog:
Jak podaje X SMOG N.E.W.S., 7 marca smog dusił w Zamościu (województwo lubelskie), gdzie normy dla pyłów zawieszonych PM2.5 przekroczone były o 1358 proc. (204 µg/m sześc.), a te dla pyłów zawieszonych PM10 - o 542 proc. (244 µg/m sześc.). Z kolei 8 marca w Hajnówce (województwo podlaskie) normy dla PM2.5 przekroczone o 1585 proc. (238 µg/m sześc.), a te dla PM10 - o 754 proc. (340 µg/m sześc.).
I jeszcze jeden przykład: 9 marca w Ostrowie Świętokrzyskim (województwo świętokrzyskie) normy jakości dla PM2.5 przekroczone były o 1409 proc. (212 µg/m sześc.), a te dla pyłów PM10 - o 556 proc. (250 µg/m sześc.).
