Mój opał mnie zrujnuje. Marzę o pompie ciepła
Z coraz większym lękiem zerkam na ceny gazu zimnego w Europie, które za chwilę mogą pobić trzyletni szczyt. Sam błękitnym paliwem ogrzewam mieszkanie i przez to głębiej sięgam do kieszeni. Najlepsza alternatywą dla mnie są pompy ciepła, które znowu zaczynają zyskiwać na popularności.
Polski rynek pomp ciepła przypomina mi sinusoidę. Raz idziemy w górę, a raz w dół. Przy czym głównym zmianowym jest kryzys energetyczny. Po tym, który nastał, jak Rosja zaczęła manipulować dostawami gazu i węgiel przez to był nawet za 5 tys. zł - Polacy w poszukiwaniu tańszego grzania zaczęli lubić właśnie pompy ciepła. Ale wykorzystali to oszuści, wciskając często nie takie urządzenie, co trzeba i w efekcie rachunki poszły jeszcze bardziej w górę.
Inna sprawa, że - jak wskazuje Europejskie Stowarzyszenie Pomp Ciepła (EHPA) - nasz kraj opodatkowuje energię elektryczną siedmiokrotnie bardziej niż gaz. Tymczasem cena energii powinna być wyższa od ceny gazu maksymalnie dwa razy. I tak właśnie skończyła się pierwsza miłość Polaków do pomp ciepła. Ale to uczucie zaczęło wracać, po tym jak wybuchł konflikt na Bliskim Wschodzie, a Iran zablokował istotną dla ropy i błękitnego paliwa Cieśninę Ormuz. Czyli znowu kryzys energetyczny za tym odbiciem stoi.
W Polsce w 2025 r. sprzedano 72 tys. pomp ciepła (spadek względem 2024 r.), jednak prognozy na 2026 r. wskazują na możliwe odbicie – w pierwszym półroczu tego roku sprzedano 38 tys. pomp - czytamy w najnowszym Tygodniku Gospodarczym Polskiego Instytutu Ekonomicznego.
Pompy ciepła i opodatkowanie energii
Jeszcze w 2022 r. byliśmy w pompach ciepła mistrzami świata ze wzrostem sprzedaży na poziomie 102 proc. Na początku 2023 r. 2 na 3 wnioski składane w programie Czyste Powietrze dotyczyło właśnie tych urządzeń grzewczych. Ale potem było tylko gorzej. W kwietniu br. (ostatnie dostępne dane) już tylko co piąty beneficjent Czystego Powietrza zainteresowany był pompami ciepła. Na odbicie przyszło nam czekać aż do teraz. Polska Organizacja Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC) szacuje, że w całym 2026 r. może uda się sprzedaż 83–85 tys. tego typu urządzeń.
855 tys. pomp ciepła zainstalowano w polskich gospodarstwach domowych do połowy 2026 r. - wylicza Polski Instytut Ekonomiczny.
Pozytywne wyniki dla pomp ciepła napływają z całej Europy. W 2025 r. sprzedano około 2,9 mln domowych pomp w 21 krajach europejskich, co stanowi wzrost o 13 proc. w porównaniu z 2024 r. Powód? Rządy poszczególnych krajów zaczęły obniżać podatki od energii elektrycznej.
W wielu krajach europejskich energia elektryczna jest nadal opodatkowana znacznie wyżej niż gaz, mimo że pompy ciepła działają najlepiej, gdy ceny energii elektrycznej utrzymują się na poziomie zbliżonym do cen gazu. Kraje z bardziej sprawiedliwym opodatkowaniem energii konsekwentnie odnotowują wzrost na rynku pomp ciepła - przekonuje EHPA.
Polacy nie czekają na dofinansowanie
Ale polski rynek pomp ciepła ma jeszcze jedne problem. Polski Instytut Ekonomiczny zauważa, że większość sprzedawanych pomp ciepła nie jest objętych dotacjami. Na 72 tys. sprzedanych w 2025 r. urządzeń jedynie 18 tys. kupiono ze wsparciem programów Moje Ciepło i Czyste Powietrze. Dlaczego tak się dzieje?
Więcej o pompach ciepła przeczytasz w Bizblog Spider’s Web:
Wynika to w dużej części ze zmian w konstrukcji programu Czyste Powietrze - który miał na celu walkę z nadużyciami - takich jak wymóg poparcia każdego wniosku obowiązkowym audytem energetycznym oraz czasowego zawieszenia programu w październiku 2024 r. (wznowiony dopiero 31 marca 2025 r.). Okres przejściowy przełożył się więc na decyzję części konsumentów o zakupie bez dofinansowania - czytamy w Tygodniku Gospodarczym.
Przypomnijmy, że gminy w ankiecie Polskiego Alarmu Smogowego w pierwszej kolejności zaapelowały o darmowy audyt energetyczny. Na razie jednak nie wiadomo, czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska zdecyduje się na takie rozwiązanie i kiedy to może się stać. Tymczasem scenariusz ambitny (WAM) najnowszej wersji Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK) zakłada, że liczba pomp ciepła w budynkach mieszkalnych w 2030 r. będzie na poziomie 1,6 mln urządzeń, a w 2040 r. - 3,3 mln.
Dziennikarz serwisu Bizblog.pl. Zawodowo pisze już od ćwierć wieku. Dawniej m.in. Goniec Górnośląski, Dziennik Zachodni, Magazyn Gospodarczy „Fakty”. Współpracował m.in. z Miesięcznikiem Finansowym „Bank”. Zajmuje się głównie sprawami gospodarczymi - z obszaru energetyki i jej transformacji. Pisze o górnikach, hutnikach, energetykach, odnawialnych źródłach energii, a także o polityce jądrowej, czy przyszłej strategii wodorowej. Nie obce mu są też tematy związane ze skutkami biznesowymi następujących już zmian klimatu. Specjalizuje się również w kwestiach związanych z usytuowaniem prawnym tak marihuany rekreacyjnej, jak i jej medycznej odmiany.