Uproszczenie i doprecyzowanie zasad rozliczania i wynagradzania kierowców, a do tego podwyższenie kar za najcięższe naruszenia przepisów i utrudnianie kontroli. Takie są propozycje zmian przepisów dotyczących czasu pracy kierowców, które przedstawiła Państwowa Inspekcja Pracy.
Państwowa Inspekcja Pracy chce zmian w przepisach dotyczących czasu pracy kierowców. Takie propozycje przedstawił główny inspektor pracy Janusz Krasoń w sprawozdaniu z działalności PIP-u przekazanym Sejmowi. Chodzi o prostsze zasady rozliczania i wypłacania wynagrodzeń, większą przejrzystość dokumentów płacowych oraz wyższe kary za najpoważniejsze naruszenia i utrudnianie kontroli.
Transport pod lupą PIP-u
Inspekcja tłumaczy, że nie chodzi o sam porządek w dokumentach firm transportowych. Przestrzeganie limitów jazdy, przerw i odpoczynku ma chronić zdrowie kierowców, ograniczać ryzyko wypadków spowodowanych zmęczeniem i zapobiegać nieuczciwej konkurencji. PIP wskazuje, że firma, która oszczędza na odpoczynku pracowników, może bowiem zyskiwać przewagę nad przewoźnikami przestrzegającymi zasad.
Należy pamiętać, że nadrzędnym celem przepisów ustawy o czasie pracy kierowców oraz regulacji unijnych dotyczących czasu jazdy, przerw i odpoczynków kierowców jest ochrona zdrowia kierowców, zapobieganie wypadkom wynikającym ze zmęczenia oraz zapewnienie uczciwych warunków konkurencji w sektorze transportowym – podkreśliła Urszula Langer, wiceszefowa PIP-u.
Inspekcja wskazuje, że źródłem naruszeń bywa brak analizy danych z tachografów, niedostateczne szkolenia i problemy z obsługą urządzeń, także z powodu barier językowych. Na przewoźników naciskają spedytorzy, którzy wyznaczają sztywne terminy dostaw, nie zawsze uwzględniając korki czy czas oczekiwania na załadunek. Firmy obawiają się wtedy kar umownych za opóźnienia.
Propozycje PIP-u mają więc nie tylko zaostrzyć sankcje, ale też ułatwić firmom prawidłowe rozliczanie kierowców. Inspekcja chce doprecyzować i uprościć zasady, które stały się bardziej złożone po wprowadzeniu unijnego Pakietu Mobilności.
Więcej naszych wpisów o inspekcji pracy
Zmiany mają objąć także dokumentację płacową, tak aby łatwiej było sprawdzić, z czego wynika wypłata kierowcy i jakie składniki wynagrodzenia otrzymał. PIP chce ponadto podwyższenia kar za najcięższe naruszenia oraz za utrudnianie pracy inspektorom. Na razie są to postulaty przedstawione Sejmowi, a nie obowiązujące przepisy. O ich wprowadzeniu muszą zdecydować ustawodawcy.
Jak firmy omijają przepisy
Najczęściej wykrywane przez PIP naruszenia dotyczą przerw i odpoczynku. Kierowcy nie zawsze robią wymaganą 45-minutową przerwę po 4,5 godziny jazdy, skracają 11-godzinny odpoczynek dobowy albo przekraczają dzienny limit prowadzenia pojazdu. Rzadziej inspektorzy stwierdzają problemy z odpoczynkiem tygodniowym i limitem 90 godzin jazdy w ciągu dwóch tygodni.
Problemem jest też mylenie czasu jazdy z całym czasem pracy. Do tego drugiego wliczają się też między innymi czynności przy załadunku i rozładunku. PIP zwraca uwagę na naruszanie limitu 10 godzin pracy, gdy kierowca wykonuje obowiązki w porze nocnej. Co roku inspektorzy wykrywają od 4,5 tys. do ponad 5,5 tys. takich przypadków w kontrolowanych firmach.
Okazuje się, że pracodawcy pomijają też dodatkową przerwę, która przysługuje po sześciu godzinach pracy. Według PIP-u część firm błędnie zakłada, że wystarczy kontrolować sam czas spędzony za kierownicą. Tymczasem kierowca może wykonywać obowiązki także wtedy, gdy pojazd stoi. Ponad 77 proc. kontroli dotyczyło mikro- i małych firm, w których za nadzór często odpowiada sam właściciel.
Tematyką ekonomiczną zajmuje się od dziesięciu lat. Od 2014 do 2019 r. był dziennikarzem Money.pl, wcześniej współtworzył serwisy Mototok.pl i Biztok.pl w ramach Grupy O2, a następnie Wirtualnej Polski. W Bizblogu pisze o biznesie, prawie i podatkach.