Zapytałem Niemców o masowe ucieczki do Polski. Taką dostałem odpowiedź
Przez lata migracja między Polską a Niemcami wyglądała jak droga jednokierunkowa. Chciałem sprawdzić, czy naprawdę doszło do historycznego zwrotu, o którym mówi się od pewnego czasu. Poprosiłem więc niemiecki urząd statystyczny o dane dotyczące wyłącznie obywateli Polski. Destatis przygotował specjalne zestawienie. Wynika z niego, że w 2024 r. kierunek migracji się odwrócił, a w 2025 r. przewaga Polski jeszcze wzrosła.
Kiedy pierwszy raz zobaczyłem informację, że między Polską a Niemcami doszło do historycznego odwrócenia migracji, od razu zapaliła mi się lampka. Miałem rację, przytaczane liczby obejmowały wszystkich przemieszczających się między oboma krajami, a nie tylko Polaków.
Zacząłem szukać danych, czy Polacy naprawdę przestali przede wszystkim wyjeżdżać do Niemiec i zaczęli częściej wracać w przeciwną stronę? W końcu napisałem do Federalnego Urzędu Statystycznego Destatis i z pytaniem, czy są w stanie przygotować mi dokładne liczby dotyczące osób z polskim obywatelstwem. Odpowiedź dostałem błyskawicznie razem ze specjalnie przygotowaną tabelą.
Przygotowałem dla pana specjalne zestawienie – poinformował mnie Joerg Meierotte z Federalnego Urzędu Statystycznego Destatis.
| Rok | Z Polski do Niemiec | Z Niemiec do Polski | Bilans dla Polski |
|---|---|---|---|
| 2011 | 162 484 | 98 213 | –64 271 |
| 2012 | 175 363 | 107 489 | –67 874 |
| 2013 | 187 796 | 116 978 | –70 818 |
| 2014 | 189 262 | 130 919 | –58 343 |
| 2015 | 188 044 | 125 726 | –62 318 |
| 2016 | 157 812 | 130 412 | –27 400 |
| 2017 | 146 606 | 112 510 | –34 096 |
| 2018 | 140 344 | 120 212 | –20 132 |
| 2019 | 125 165 | 123 477 | –1 688 |
| 2020 | 99 116 | 93 139 | –5 977 |
| 2021 | 92 105 | 86 665 | –5 440 |
| 2022 | 97 884 | 80 188 | –17 696 |
| 2023 | 95 539 | 82 633 | –12 906 |
| 2024 | 74 019 | 85 937 | +11 918 |
| 2025 | 59 373 | 74 018 | +14 645 |
Może pan w nim znaleźć dane dotyczące przyjazdów, wyjazdów oraz salda migracji osób z polskim obywatelstwem pomiędzy Niemcami a Polską jako krajem pochodzenia lub krajem docelowym – wyjaśnia Joerg Meierotte.
W 2024 r. Polska po raz pierwszy wyszła na plus
Zacznijmy od 2023 r. Wtedy z Polski do Niemiec przeprowadziło się 95 539 obywateli Polski. Z Niemiec do Polski wyjechało 82 633 Polaków. Niemcy były więc na plusie o 12 906 osób.
Rok później sytuacja stanęła na głowie. W 2024 r. z Polski do Niemiec przeprowadziło się 74 019 polskich obywateli. W przeciwnym kierunku, z Niemiec do Polski, pojechało 85 937. Saldo z punktu widzenia Niemiec wyniosło minus 11 918 osób. Z punktu widzenia Polski oznacza to oczywiście dokładnie odwrotny wynik: plus 11 918 polskich obywateli.
Dane dotyczące wyjazdów osób z polskim obywatelstwem według państwa docelowego są dostępne od roku sprawozdawczego 2011 – podkreśla Joerg Meierotte.
W żadnym jednak roku od 2011 do 2023 saldo nie było ujemne dla Niemiec. Dopiero 2024 r. przyniósł przełom.
Potem dostałem dane za 2025 r. I zrobiło się jeszcze ciekawiej
Zapytałem Destatis, czy są już liczby za 2025 r. Były. I to właśnie one przekonały mnie, że nie patrzymy tylko na jeden dziwny rok. W 2025 r. z Polski do Niemiec przeniosło się już tylko 59 373 obywateli Polski. Z Niemiec do Polski wyjechało natomiast 74 018. Bilans Niemiec pogorszył się więc do minus 14 645 osób, czyli z punktu widzenia Polski wyniósł plus 14 645.
Mamy zatem dwa kolejne lata:
- 2024 r.: +11 918 dla Polski,
- 2025 r.: +14 645 dla Polski.
Polacy przestali wyjeżdżać do Niemiec
Na pierwszy rzut oka chciałoby się napisać: Polacy wracają z Niemiec. To tylko część prawdy. W 2024 r. liczba Polaków wyjeżdżających z Niemiec do Polski rzeczywiście wzrosła – z 82 633 do 85 937. Ale w 2025 r. spadła do 74 018. A mimo to saldo stało się jeszcze korzystniejsze dla Polski. Dlaczego? Ponieważ znacznie szybciej kurczy się ruch w drugim kierunku.
Więcej wpisów o emigracji
W 2023 r. do Niemiec przeprowadziło się 95 539 obywateli Polski. W 2024 r. – 74 019. W 2025 r. – 59 373. W ciągu zaledwie dwóch lat liczba Polaków migrujących z Polski do Niemiec zmniejszyła się więc o niemal 38 proc. Dla mnie to chyba jest najważniejsza liczba w tej tabeli. Niemcy nie tylko „oddają” Polsce ludzi, ale przede wszystkim coraz słabiej przyciągają nowych Polaków.
Jeszcze dekadę temu Niemcy wygrywały z nami przytłaczającą różnicą
Dopiero kiedy cofnąłem się w tabeli o dziesięć lat, zobaczyłem skalę tej zmiany. W 2015 r. z Polski do Niemiec przeprowadziło się 188 044 obywateli Polski. Z Niemiec do Polski wyjechało 125 726.
Niemcy zyskiwały więc w jednym roku netto 62 318 Polaków. Jeszcze mocniejszy był 2013 r. Wtedy bilans wyniósł aż 70 818 osób na korzyść Niemiec. W 2011 r. było to 64 271. A potem ten niemiecki magnes zaczął słabnąć.
W 2019 r. przewaga Niemiec skurczyła się do zaledwie 1688 osób. W kolejnych latach ponownie nieco wzrosła, ale w 2024 r. po raz pierwszy zmienił się znak. Z +12 906 dla Niemiec w 2023 r. zrobiło się –11 918 rok później. A następnie –14 645 w 2025 r. To już naprawdę trudno przeoczyć.
Jest jednak grupa Polaków, której w tych liczbach nie zobaczymy
Dopytałem Destatis o osoby z podwójnym obywatelstwem. To ważne, bo część ludzi mieszkających długo w Niemczech ma jednocześnie polski i niemiecki paszport.
W statystyce migracyjnej za cudzoziemców uznaje się wszystkie osoby, które nie są Niemcami w rozumieniu art. 116 ust. 1 ustawy zasadniczej – odpowiedział Joerg Meierotte.
Co to znaczy?
Niemcy, którzy posiadają równocześnie obywatelstwo innego państwa, nie są zaliczani do ludności zagranicznej, lecz do Niemców – podkreśla przedstawiciel Destatis.
To bardzo ważne zastrzeżenie. W tabeli, którą dostałem, osoba posiadająca obywatelstwo polskie i niemieckie się nie pojawia.
Osobne zestawienie nie jest możliwe – stwierdza Meierotte.
Podsumowując, liczby, które podaje, nie obejmują wszystkich mających polskie obywatelstwo lub polskie korzenie i przeprowadzających się z Niemiec do Polski. Obejmują osoby, które mają wyłącznie obywatelstwo polskie.
74 tys. wyjazdów do Polski nie oznacza 74 tys. powrotów na zawsze
Destatis pokazuje, że w 2025 r. 74 018 osób z obywatelstwem polskim wyjechało z Niemiec do Polski. Nie wynika z tego jednak, że wszystkie te osoby po kilkunastu latach emigracji definitywnie „wróciły do ojczyzny”. Statystyka rejestruje przepływ między państwami. Nie odpowiada na pytanie, czy ktoś mieszkał wcześniej w Niemczech rok, pięć czy dwadzieścia lat. Nie mówi też, czy za dwa lata z Polski ponownie nie wyjedzie.
Dlatego zamiast pisać o „masowym powrocie na stałe”, wolę zostać przy tym, co rzeczywiście pokazują liczby. A pokazują coś naprawdę spektakularnego.
Szef redakcji Bizblog.pl. W mediach od 30 lat. Pisze o małym biznesie, podatkach i finansach osobistych. Do Spidersweb.pl przeszedł z Wirtualnej Polski, gdzie najpierw był szefem wydawców Money.pl, a potem zastępcą redaktora naczelnego. Pierwszą posadę w mediach dostał w „Gazecie Wyborczej”, pracował w „Pulsie Biznesu”, „Życiu”, miesięczniku „Pieniądz”, „Businessman Magazine”, Miesięczniku Finansowym „BANK”. W tym ostatnim był redaktorem prowadzącym kilku edycji prestiżowych raportów „Największe banki w Polsce“ oraz „IT@BANK”.