Rząd szykuje cyfrową rewolucję w sprawach karnych. Reforma wprowadza elektroniczne akta i obowiązkową komunikację elektroniczną dla prawników. Dla firm ma to oznaczać szybszy bieg spraw i mniej papierologii.
W wykazie prac legislacyjnych pojawił się projekt ustawy, która wprowadzi cyfryzację postępowań karnych. Zmiana jest częścią pakietu Deregulacja 2.0 i ma ograniczyć papierową dokumentację oraz tradycyjną korespondencję. Dla przedsiębiorców oznacza to przede wszystkim więcej spraw załatwianych elektronicznie i mniej dokumentów krążących między sądem, prokuraturą i innymi organami.
Pisma elektroniczne
W sprawach objętych nowymi zasadami akta mają być prowadzone w formie elektronicznej. Profesjonalni uczestnicy postępowań, czyli głównie adwokaci, radcowie prawni i prokuratorzy, będą komunikować się z sądem cyfrowo, przez Portal Informacyjny. Pisma mają być składane i odbierane bez konieczności wysyłania papierowych dokumentów. Dla firm korzystających z pomocy prawnej oznacza to zmianę codziennej obsługi spraw.
Inaczej potraktowano osoby, które nie występują w sprawie jako profesjonalni pełnomocnicy. Obywatel będzie mógł korzystać z Portalu Informacyjnego, ale nie zostanie do tego zmuszony. Nadal będzie mógł wybrać papierową formę kontaktu. Dla przedsiębiorcy istotne będzie natomiast to, że jego pełnomocnik w objętej zmianami sprawie ma komunikować się z sądem wyłącznie elektronicznie.
Więcej o przepisach prawa przeczytasz w Bizblog Spider’s Web
Cyfrowe mają być także dokumenty powstające bezpośrednio w sądzie. Orzeczenia, zarządzenia, protokoły i uzasadnienia będą tworzone jako pliki elektroniczne i opatrywane kwalifikowanym podpisem elektronicznym. W praktyce powinno to ograniczyć konieczność drukowania dokumentów i ich późniejszego przekazywania. Dla przedsiębiorców oznacza to przede wszystkim mniej papierowego obiegu dokumentów w prowadzonych sprawach.
Bez papierowych tomów
Zmiany obejmą też etap postępowania przygotowawczego, czyli czas, gdy sprawą zajmują się prokuratura lub policja, zanim trafi ona do sądu. Organy te będą mogły sporządzać część dokumentów elektronicznie. Akta potrzebne sądowi przy rozpatrywaniu niektórych wniosków lub zażaleń będą mogły być przekazywane w formie cyfrowej, bez przewożenia papierowych tomów.
Projekt przewiduje wykorzystanie e-Doręczeń w postępowaniach przygotowawczych. Nie oznacza to jednak automatycznego przerzucenia wszystkich przedsiębiorców na cyfrową korespondencję z organami. Podmioty niepubliczne, w tym firmy, będą otrzymywały pisma tą drogą tylko wtedy, gdy wyrażą zgodę w konkretnym postępowaniu. To ważne, bo sama cyfryzacja nie odbiera uczestnikom wyboru papierowej formy kontaktu.
Z punktu widzenia przedsiębiorców największa zmiana dotyczy profesjonalnej obsługi spraw karnych. Firmy, które są stroną postępowania i korzystają z pomocy adwokata lub radcy prawnego, będą funkcjonować w systemie, w którym zasadnicza komunikacja z sądem odbywa się elektronicznie. Może to skrócić czas przekazywania pism i ułatwić dostęp do dokumentów, ale wymaga sprawnego korzystania z cyfrowych narzędzi.
FAQ: Cyfryzacja postępowań karnych i elektroniczny kontakt z sądem
1. Czy prawnicy będą musieli komunikować się z sądem elektronicznie?
Tak. Projekt przewiduje obowiązkową komunikację elektroniczną dla profesjonalnych uczestników postępowania, m.in. adwokatów i radców prawnych.
2. Czy akta postępowań karnych będą prowadzone elektronicznie?
W sprawach objętych nowymi zasadami akta mają być prowadzone w formie elektronicznej.
3. Czy przedsiębiorcy będą musieli korzystać z elektronicznej komunikacji z sądem?
Przedsiębiorca korzystający w objętej zmianami sprawie z profesjonalnego pełnomocnika będzie obsługiwany przez niego w elektronicznym systemie komunikacji z sądem.
4. Czy osoby prywatne będą musiały korzystać z Portalu Informacyjnego?
Nie. Obywatel ma zachować możliwość wyboru papierowej formy kontaktu.
5. Czy adwokat będzie mógł wysłać papierowe pismo do sądu?
W sprawach objętych nowymi zasadami profesjonalni uczestnicy postępowania mają komunikować się z sądem elektronicznie.
6. Jakie dokumenty sądowe będą tworzone elektronicznie?
Projekt zakłada elektroniczne tworzenie m.in. orzeczeń, zarządzeń, protokołów i uzasadnień.
7. Czy papierowe akta sądowe zostaną całkowicie wyeliminowane?
Projekt zakłada ograniczenie papierowego obiegu dokumentów i prowadzenie akt w formie elektronicznej w sprawach objętych zmianami.
8. Czy prokuratura i policja będą mogły tworzyć dokumenty elektronicznie?
Tak. Zmiany mają objąć również etap postępowania przygotowawczego.
9. Czy akta z postępowania przygotowawczego będą mogły być przekazywane do sądu elektronicznie?
Tak. Dokumenty potrzebne sądowi przy rozpatrywaniu określonych wniosków lub zażaleń będą mogły być przekazywane cyfrowo.
10. Czy przedsiębiorcy będą otrzymywać pisma przez e-Doręczenia w postępowaniach przygotowawczych?
Projekt zakłada taką możliwość, ale podmioty niepubliczne, w tym firmy, mają otrzymywać pisma tą drogą po wyrażeniu zgody w konkretnym postępowaniu.
11. Co cyfryzacja postępowań karnych oznacza dla przedsiębiorców?
Przede wszystkim mniej papierowego obiegu dokumentów, szybsze przekazywanie pism i elektroniczny dostęp do dokumentacji sprawy.
12. Czy cyfryzacja postępowań karnych oznacza koniec papierowej korespondencji dla wszystkich?
Nie. Projekt nie odbiera osobom niebędącym profesjonalnymi pełnomocnikami możliwości korzystania z papierowej formy kontaktu.
Tematyką ekonomiczną zajmuje się od dziesięciu lat. Od 2014 do 2019 r. był dziennikarzem Money.pl, wcześniej współtworzył serwisy Mototok.pl i Biztok.pl w ramach Grupy O2, a następnie Wirtualnej Polski. W Bizblogu pisze o biznesie, prawie i podatkach.