Co obniża emeryturę w ZUS? Tych czynników wielu nie zna
Niska emerytura to nie przypadek – składa się na nią kilka czynników, o których większość ubezpieczonych nie ma pojęcia. Dowiedz się, co obniża świadczenie i jak temu zaradzić.
Niskie składki na ubezpieczenie emerytalne
Podstawowy czynnik obniżający emeryturę to wysokość zgromadzonych składek. Jeśli w czasie aktywności zawodowej były one niskie, wprost przełoży się to na niskie świadczenie emerytalne. Niskie składki najczęściej wynikają z:
- niskiego wynagrodzenia, które stanowi podstawę ich odprowadzania,
- pracy na umowach nieoskładkowanych,
- korzystania z ulg, takich jak Mały ZUS Plus (w przypadku przedsiębiorców).
W Polsce od kilku lat składki ZUS odprowadza się od większości umów zleceń, jednak warto pamiętać, że kiedyś tego rodzaju kontrakty nie podlegały ozusowaniu. Do chwili obecnej składki nie są odprowadzane od umów o dzieło, które są powszechne m.in. w branży IT czy artystycznej.
Krótki staż składkowy
Staż składkowy to nic innego jak okres, w którym były odprowadzane składki na ubezpieczenie emerytalne. Choć formalnie wysokość emerytury zależy od sumy składek, krótszy czas ich opłacania w praktyce oznacza ich niższą wartość. Dotyczy to zwłaszcza osób, które wcześnie przerwały karierę zawodową. Dla niektórych problemem są też okresy nieskładkowe, np. studia czy dłuższe urlopy. Każda przerwa w pracy, która przekłada się na brak obowiązku odprowadzania składek, rzutuje na wysokość emerytury.
Zbyt wczesne przejście na emeryturę
System emerytalny premiuje późniejsze zakończenie pracy. Składki w ZUS podlegają corocznej waloryzacji, a dodatkowo im dłużej pracujemy, tym więcej ich gromadzimy. Jednocześnie średnie dalsze trwanie życia, które dzieli zgromadzoną kwotę, maleje wraz z upływem lat.
Osoby, które przechodzą na emeryturę wcześniej, niż wskazuje na to wiek powszechny, a dodatkowo nie kontynuują pracy zawodowej, również muszą liczyć się z niższym świadczeniem. Co prawda wcześniejsza emerytura rządzi się swoimi prawami, jednak beneficjenci nadal mogą pracować, a tym samym odprowadzać składki na ubezpieczenie społeczne.
Czytaj więcej na Bizblog.pl:
Nieopłacanie składek w okresie pracy za granicą
Praca poza granicami kraju to dobry sposób na podreperowanie domowego budżetu, ale w wielu przypadkach przekłada się ona na niższą emeryturę. Osoby pracujące za granicą czasem nie zgłaszają tego faktu i nie opłacają składek, licząc, że polski system uwzględni takie okresy. Jednak ZUS może doliczyć je tylko wtedy, gdy były odprowadzane do systemu zagranicznego, np. w ramach koordynacji w UE. Jeśli nie, okres ten traktowany jest jako „białe plamy” w historii ubezpieczeniowej.
Przejście na emeryturę w nieodpowiednim momencie
Problemem niektórych osób nie jest zbyt wczesne przejście na emeryturę, a podjęcie decyzji o tym fakcie w nieodpowiednim momencie. Emerytem nie opłaca się zostać, gdy prognozowana średnia długość życia ulega wydłużeniu. W praktyce oznacza to, że zgromadzony kapitał „rozkłada się” na większą liczbę lat. Czasami warto też poczekać na korzystniejszą waloryzację świadczenia.
Szacowanie dnia przejścia na emeryturę jest oczywiście trudne, ale z pomocą przychodzą eksperci ds. ZUS, którzy na podstawie analizy danych są w stanie ocenić, czy w danym momencie taka decyzja jest opłacalna.
Co zrobić, aby mieć większą emeryturę?
Wysoka emerytura to marzenie każdego, ale niestety, mogą na nią liczyć jedynie osoby otrzymujące wysokie wynagrodzenie (podlegające składkom ZUS) oraz wykonujące pracę przez wiele lat. Alternatywą jest oszczędzanie poza systemem powszechnym, np. w ramach IKE lub IKZE. Prywatne ubezpieczenie może być uzupełnieniem, ale dla osób pracujących głównie na umowę o dzieło, a także dla wielu przedsiębiorców, bywa podstawą. W Polsce nie ma obowiązku oszczędzania na emeryturę w ramach sektora prywatnego, zwłaszcza że jest to dodatkowe obciążenie dla domowego budżetu. Z drugiej strony, na emeryturę pracuje się latami, dlatego nawet młode osoby powinny przygotować sobie plan, zgodnie z którym będą odkładać na jesień życia.
