13 tys. zł kary za śmieci w firmie. Nie znasz przepisów, płacisz
Wielu właścicieli małych firm traktuje śmieci tak samo jak w domu – wyrzucają je do najbliższego kosza albo do kontenera komunalnego. Problem w tym, że dla przedsiębiorców obowiązują zupełnie inne zasady.
Pan Marek prowadzi niewielki warsztat samochodowy na obrzeżach miasta. Zużyte filtry, opakowania po olejach i stare części trafiały do kontenera na śmieci stojącego przy warsztacie. Przez lata nikt nie zwracał na to uwagi.
Problem pojawił się dopiero podczas kontroli. Inspektorzy sprawdzili sposób gospodarowania odpadami i dokumentację. Okazało się, że część odpadów powinna być przekazywana wyspecjalizowanej firmie, a przedsiębiorca nie prowadził ewidencji w BDO.
Efekt? Kara administracyjna w wysokości kilkunastu tysięcy złotych.
Takie sytuacje nie należą do rzadkości. Wielu właścicieli małych firm traktuje śmieci tak samo jak w domu – wyrzuca je do najbliższego kosza albo do kontenera komunalnego. Tymczasem w działalności gospodarczej obowiązują zupełnie inne przepisy.
Z punktu widzenia prawa przedsiębiorca jest wytwórcą odpadów, a więc odpowiada za nie aż do momentu przekazania ich firmie posiadającej odpowiednie zezwolenia.
Dlaczego firma nie może wyrzucać śmieci tak jak gospodarstwo domowe
Przepisy traktują odpady powstające w działalności gospodarczej inaczej niż te z gospodarstw domowych. Nawet jeśli chodzi o podobne rzeczy – papier, plastik czy zużyty sprzęt – przedsiębiorca ma dodatkowe obowiązki.
Firma musi zadbać o to, by odpady były właściwie segregowane i przekazywane podmiotom, które mają zezwolenia na ich odbiór i dalsze przetwarzanie. W wielu przypadkach konieczne jest także prowadzenie ewidencji w systemie BDO, czyli Bazie danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami.
Dla wielu małych firm największym zaskoczeniem jest właśnie zakres tej odpowiedzialności. Odpady powstające w działalności gospodarczej nie są traktowane jak zwykłe śmieci komunalne – nawet jeśli chodzi o niewielkie ilości.
W praktyce wiele małych firm nie zdaje sobie sprawy, że w świetle prawa są wytwórcami odpadów. Oznacza to, że odpowiadają za nie aż do momentu przekazania ich firmie posiadającej odpowiednie zezwolenia na odbiór lub przetwarzanie.
Tych odpadów z firmy nie wolno wyrzucać do zwykłego kosza
Najwięcej problemów pojawia się w sytuacji, gdy przedsiębiorcy wyrzucają do zwykłego kosza odpady, które wymagają specjalnego traktowania. W domach takie rzeczy często trafiają po prostu do odpowiedniego pojemnika lub do punktu zbiórki. W działalności gospodarczej przepisy są bardziej rygorystyczne.
Dotyczy to zwłaszcza baterii, zużytego sprzętu elektronicznego, świetlówek, tonerów z drukarek czy niektórych odpadów chemicznych. W wielu branżach problematyczne są także odpady budowlane lub remontowe.
Wyrzucenie takich rzeczy do kontenera komunalnego może zostać uznane za nieprawidłowe gospodarowanie odpadami.
Więcej w Bizblogu o gospodarowaniu odpadami
Ile wynoszą kary za odpady w firmie
Wysokość kar potrafi zaskoczyć. W wielu przypadkach nie chodzi o drobne mandaty, ale o administracyjne sankcje liczone w tysiącach lub setkach tysięcy złotych.
Najczęściej wynikają one z ustawy o odpadach i mogą zostać nałożone przez inspekcję ochrony środowiska lub inne organy administracji.
Przykładowo za gospodarowanie odpadami niezgodnie z przepisami – na przykład ich nielegalne składowanie lub przetwarzanie – kara może wynieść od kilku tysięcy złotych aż do 1 mln zł. Podobny poziom sankcji grozi przedsiębiorcy, który prowadzi działalność związaną z odpadami bez wymaganych zezwoleń.
Problemy mogą pojawić się także wtedy, gdy firma powinna być wpisana do rejestru BDO, a tego nie zrobiła. W takiej sytuacji również możliwe są kary sięgające setek tysięcy złotych. Z kolei brak ewidencji odpadów lub dokumentów potwierdzających ich przekazanie może skończyć się karą sięgającą kilku tysięcy złotych.
Ostateczna wysokość sankcji zależy od skali naruszenia oraz ilości odpadów. Inspektorzy biorą też pod uwagę, czy przedsiębiorca działał świadomie, czy był to raczej efekt niewiedzy.
Najczęstsze błędy w małych firmach
W praktyce problemy z odpadami rzadko wynikają ze złej woli przedsiębiorców. Najczęściej chodzi o brak wiedzy albo przekonanie, że niewielka działalność nie podlega takim samym zasadom jak duża firma.
Typowym błędem jest wyrzucanie firmowych odpadów do kontenera komunalnego albo brak umowy z podmiotem, który zajmuje się ich odbiorem. Zdarza się też, że przedsiębiorcy nie sprawdzają, czy firma odbierająca odpady posiada odpowiednie zezwolenia.
Częstym problemem jest również brak wpisu do rejestru BDO lub brak dokumentów potwierdzających przekazanie odpadów.
Jak uniknąć problemów z odpadami w firmie
Dobra wiadomość jest taka, że w większości przypadków uniknięcie problemów nie wymaga skomplikowanej wiedzy prawniczej. Wystarczy sprawdzić, czy działalność wymaga wpisu do rejestru BDO i podpisać umowę z firmą odbierającą odpady.
Warto także zadbać o podstawową dokumentację oraz wydzielić w firmie miejsce do przechowywania odpadów, które wymagają specjalnego traktowania – takich jak baterie czy zużyta elektronika.
Dzięki temu podczas ewentualnej kontroli przedsiębiorca może wykazać, że odpady są przekazywane do legalnego zagospodarowania, a działalność prowadzona jest zgodnie z przepisami.
