Jeszcze niedawno zarządzał cyfryzacją Ukrainy i kierował resortem obrony kraju walczącego z Rosją. Dziś 35-letni Mychajło Fedorow przenosi wojenne doświadczenia do prywatnego biznesu, a na swój europejski przyczółek wybiera Warszawę. We wtorek jego spółka Mission Defense podpisała umowę o strategicznej współpracy z notowanym na warszawskiej giełdzie funduszem JRH ASI, kontrolowanym przez Januarego Ciszewskiego.

Dla polskich czytelników śledzących głównie wiadomości gospodarcze nazwisko Fedorowa może brzmieć mniej znajomo niż nazwiska polityków z pierwszych stron gazet. Tymczasem w Ukrainie 35-latek uchodzi za jedną z najważniejszych postaci w otoczeniu Wołodymyra Zełenskiego. Jako najmłodszy minister w historii kraju stworzył aplikację Diia (ukraiński odpowiednik naszego mObywatela, pozwalający załatwić w smartfonie niemal każdą sprawę urzędową), a po rosyjskiej napaści w 2022 r. ściągnął na front terminale Starlink i zbudował słynną armię dronów, zmieniając zasady współczesnej wojny.
Teraz były wicepremier i eksminister obrony Ukrainy stawia na sektor prywatny. Podczas wtorkowej konferencji prasowej w Warszawie tłumaczył, dlaczego jego zespół odszedł z administracji rządowej i szuka partnerów nad Wisłą.
Znaleźliśmy się na takim etapie wojny, w którym Ukraina potrzebuje zachodnich technologii, inżynierów oraz kapitału, aby wynieść nasze możliwości rozwojowe na wyższy poziom. Nie da się tego osiągnąć wyłącznie dzięki kontraktom rządowym; wymaga to kapitału, który ukraińskie przedsiębiorstwa muszą pozyskać z krajów zachodnich – tłumaczył Mychajło Fedorow.
Polskie fabryki i ukraińskie pole bitwy
Układ, który Fedorow proponuje polskim przedsiębiorcom, opiera się na wymianie. Ukraina wnosi bezcenną wiedzę z frontu oraz możliwość błyskawicznego przetestowania sprzętu w warunkach bojowych, a Polska daje zaplecze inżynieryjne, moce produkcyjne i dostęp do kapitału. Były minister zdradził też, czego konkretnie szuka nad Wisłą – chodzi między innymi o czujniki, systemy radarowe oraz silniki.
Jesteśmy w Polsce, ponieważ potrzebujemy waszej wiedzy eksperckiej i waszych inżynierów. Wiemy, jak wykorzystać posiadane przez was technologie, aby uzyskać maksymalny efekt na polu walki. Dzięki temu partnerstwu zyskujecie cenne doświadczenie oraz szansę na rozwój i zwiększenie wartości własnych firm – podkreślił Fedorow.
Były wicepremier Ukrainy przypomniał też, jak braki w uzbrojeniu zmusiły jego rodaków do technologicznej improwizacji. Gdy na początku rosyjskiej inwazji brakowało zachodnich wyrzutni typu Javelin czy Stinger, postawili na masowe użycie tanich dronów FPV. Gdy brakowało artylerii – przerobili wielowirnikowe drony rolnicze na bombowce wielokrotnego użytku, którymi zniszczyli znaczną część poradzieckiej artylerii Rosjan.
Efekt? Zdaniem Fedorowa klasyczny czołg na współczesnym polu walki stał się jedynie celem i „śmiertelną pułapką”, skazaną na natychmiastowe unicestwienie przez bezzałogowce.
Nowa ekonomia i roboty zamiast ludzi
Fedorow nakreślił strategię, nad którą pracuje jego zespół. Nazwał ją koncepcją „ekonomii powietrzno-lądowej” (Air-Land Economy) – jej celem jest jednoczesne zablokowanie Rosjan w powietrzu i na lądzie oraz uderzenie w rosyjską gospodarkę tak, by pozbawić Kreml pieniędzy na prowadzenie wojny. W praktyce sprowadza się to do trzech wyzwań.
Po pierwsze, obrona nieba; przechwytywanie nie tylko dronów, ale też tanich rakiet i pocisków balistycznych – problemu, z którym według Fedorowa nie radzi sobie dziś w pełni ani Ukraina, ani Polska, ani nawet USA.
Po drugie, zastąpienie żołnierzy maszynami. Fedorow zapowiedział rozwój systemów zrobotyzowanych – od platform naziemnych po roboty humanoidalne, które mają przejąć najniebezpieczniejsze zadania na froncie, pozwalając oszczędzać życie żołnierzy.
I po trzecie, uderzenia odwetowe. Chodzi o rozwój tanich, wysoce autonomicznych pocisków dalekiego zasięgu, zdolnych do działania nawet przy silnym zagłuszaniu nawigacji.
Wiemy, jak dążyć do konkretnych rezultatów i jak je osiągać; udowodniliśmy to całej Europie, budując jedno z najbardziej zaawansowanych państw cyfrowych na świecie. Co więcej, staliśmy się globalnym centrum technologii dronowych. Teraz dążymy do osiągnięcia tego samego wspólnie z państwem, angażując państwa technologie i firmy w jak najszerszym zakresie – zwrócił się do uczestników konferencji.
Polsko-ukraińska współpraca z namaszczeniem lorda
Po polskiej stronie za projektem stoi January Ciszewski, znany inwestor giełdowy, a także założyciel i prezes notowanego na GPW funduszu inwestycyjnego JRH ASI. To właśnie on stał się partnerem związanej z Fedorowem spółki Mission Defense.
Ciszewski, przez lata kojarzony głównie z branżą fotowoltaiczną czy gamingiem, ostatnio przebudował swój portfel, kierując się w stronę kosmosu, sztucznej inteligencji i sektora dual-use (technologii podwójnego zastosowania – dla celów cywilnych i wojskowych).
Fundusz rozwija ekosystem ORBITEO, skupiający polskie spółki technologiczne, m.in. wrocławskiego producenta satelitów SatRev oraz specjalizującą się w bezzałogowcach Farada Group. Waśnie te podmioty mają stać się zapleczem do rozwijania i skalowania wspólnych produktów obronnych z zespołem Mychajły Fedorowa.
Zdaniem Ciszewskiego ekipa ukraińskiego partnera ma unikatowe doświadczenie w rozwijaniu i wdrażaniu technologii w warunkach współczesnej wojny, a sama Ukraina pokazała, jak szybko innowacje mogą zmienić sytuację na polu walki.
Uzgodniliśmy długoterminowe partnerstwo i mamy ambitne plany współpracy. Chcemy być aktywnymi uczestnikami tej transformacji technologicznej, a nie tylko jej obserwatorami – zapewnił prezes JRH ASI.
Międzynarodowy wymiar podpisanego we wtorek porozumienia podkreśliła obecność lorda Astora of Hever, byłego podsekretarza stanu w brytyjskim resorcie obrony. Jak zauważył, tradycyjny przemysł zbrojeniowy nie nadąża dziś za tempem zmian na polu walki.
Bezpieczeństwo Europy wymaga dziś nowego podejścia do budowania zdolności obronnych. Tradycyjny przemysł obronny pozostaje niezwykle ważny, ale musi zostać uzupełniony przez innowacyjne firmy, zdolne szybciej reagować na pojawiające się zagrożenia – przyznał Brytyjczyk.
Dla warszawskiej giełdy i polskiej branży technologicznej wejście w sojusz z architektem ukraińskiej armii dronów to wyraźny znak, że doświadczenia zdobyte przez ukraińskich inżynierów na froncie stają się jednym z najbardziej pożądanych aktywów w Europie, a polskie spółki chcą być miejscem, w którym te technologie zamienią się w gotowe produkty. I, jak widać, nie marnują na to okazji.
Pierwsze teksty o gospodarce i biznesie publikował w latach 90. w „Pulsie Biznesu”. Pracował w „Życiu” i „Życiu Warszawy”, a po powrocie do „PB” został redaktorem prowadzącym. Współtworzył i kierował miesięcznikiem „EduFakty” oraz dwumiesięcznikiem „Uczę Nowocześnie”, organizował konferencje i wykładał. W 2017 r. pracował w redakcjach ekonomicznych WP, rok później trafił do „Forbesa”. Absolwent dziennikarstwa UW oraz studiów podyplomowych z polityki pieniężnej i bankowości centralnej (INE PAN, NBP).